E-ticaret sözlüğüE-ihracat ve gümrük

AB KDV (VAT) nedir?

Value Added Tax · katma değer vergisi; AB · Avrupa Birliği

AB KDV (VAT), Avrupa Birliği ülkelerinde mal ve hizmet işlemlerine uygulanan, oranı ve tahsil yöntemi ülke ile işlem koşullarına göre belirlenen katma değer vergisidir. Özgün hesapta 100 avro matrah ve varsayımsal %20 oranla toplam 120 avro bulunur.

Son kontrol: 27 Ekim 20264 resmî kaynakGündem Masası

Tanım

AB KDV (VAT), Avrupa Birliği ülkelerinde mal ve hizmet işlemlerine uygulanan, oranı ve tahsil yöntemi ülke ile işlem koşullarına göre belirlenen katma değer vergisidir.

Bir bakışta

OranÜlke ve ürüne göre; standart oran en az %15

IOSS kapsam değeriKoşulları sağlayan, gerçek değeri en çok 150 avro gönderi

IOSS beyanıAylık; geçerli uygulamada KDV satışta alınır

Kurgu hesap100 avro × %20 = 20 avro KDV; toplam 120 avro

AB’ye satışta tek bir KDV oranı var mı?

AB KDV (VAT), Türkiye’den Avrupa Birliği’ndeki alıcıya satış hazırlığında fiyat ve belge düzenini etkiler. Avrupa Komisyonuna göre üye ülkeler, ortak direktif çerçevesinde oranlarını ve hangi kategorilere uygulanacağını belirler. Bu nedenle bütün AB siparişlerine tek bir oran girmeyin. Komisyon, standart oranın en az %15 olması gerektiğini açıklar; bu sayı her ürünün vergisinin %15 olduğu biçiminde kullanılmaz. Ülke, ürün ve işlem tarihini birlikte kontrol edin. Güncel oran için ilgili ülkenin vergi idaresi ve Komisyonun yönlendirdiği Taxes in Europe veritabanından yararlanın. Ürünün kategorisini yalnız pazaryerindeki satış başlığından hareketle tahmin etmeyin.

Türkiye’deki KDV kaydıyla AB tarafındaki VAT işlemini ayrı takip edin. Bir siparişin Türkiye’den çıkışı ve AB’ye girişi farklı belge ve vergi soruları doğurur. Alıcı işletme mi tüketici mi, mal hangi ülkeden yola çıkıyor ve hangi ülkede bulunuyor sorularını ilk aşamada cevaplayın. Bu sayfadaki kapsam ağırlıkla tüketiciye mal satışıdır; işletmeye satış veya dijital hizmet için aynı akışı kopyalamayın. Satış dosyanızda alıcı ülkesi, stok yeri ve satış kanalı için ayrı alanlar tutun. Bu bilgiler, hangi beyan düzeninin inceleneceğini belirlerken ürün fiyatından önce gereklidir.

IOSS hangi gönderiler için kullanılır?

IOSS, AB dışındaki malların tüketiciye mesafeli satışında belirli ithal gönderiler için KDV tahsil ve beyanını kolaylaştırır. İrlanda vergi idaresinin Temmuz 2026 açıklamasında, satış anında AB dışında bulunan, gerçek değeri 150 avroyu aşmayan gönderiler ve özel tüketim vergisine tabi olmayan mallar kapsamda sayılır. Sistem isteğe bağlıdır. Geçerli IOSS uygulamasında KDV satışta alınır ve aylık beyanla ödenir; ithalatta aynı KDV yeniden alınmaz. Türkiye’deki satıcı, kendi veya platformun hangi düzeni kullandığını sipariş bazında bilmelidir. Yalnız paketin düşük tutarlı olması IOSS kaydı veya doğru beyan yapıldığını göstermez.

AB’de yerleşik olmayan satıcıların IOSS kullanımı için AB’de yerleşik aracı gerekliliği bulunur; kendi kuruluş ve işlem durumunuza uygun kaydı kontrol edin. Sisteme kayıtlı olmakla ürünün her gönderisinin kapsama girdiğini aynı kabul etmeyin. 150 avro kontrolünü tek ürünün etiket fiyatıyla değil, gönderinin ilgili değer koşuluyla okuyun. IOSS ve OSS ayrıntılı rehberi bu yöntemleri karşılaştırır. AB deposunda bulunan malın AB içinden sevki, Türkiye’den doğrudan ithal gönderiyle aynı akış değildir. Union OSS ile IOSS’un kapsamlarını karıştırmadan, malın nerede bulunduğunu ve hangi ülkeye sevk edildiğini kaydedin.

Pazaryeri, gümrük vergisi ve KDV nasıl ayrılır?

Avrupa Komisyonu, belirli elektronik arayüz işlemlerinde platformun yalnız KDV bakımından varsayılan tedarikçi sayılabileceğini açıklar. Bu, her platformdaki bütün işlemler için satıcının hiçbir kayıt sorumluluğu kalmadığı demek değildir. Siparişte KDV’yi kimin tahsil ettiğini ve raporda nasıl gösterdiğini kontrol edin. Alıcıdan alınan vergiyle satıcıya aktarılan mal bedelini aynı gelir satırına gelişigüzel yazmayın. Platformun işlem belgesini ve kendi satış kaydınızı aynı sipariş numarasıyla eşleştirin. Kendi sitenizdeki doğrudan satışla pazaryerinin tahsil ettiği satışı ayrı izlemek, aynı tutarı iki kez hesaplama riskini azaltır.

IOSS sınırı de minimis gümrük muafiyetiyle aynı konu değildir. AB’de eski 150 avroluk gümrük vergisi muafiyeti 1 Temmuz 2026’da kaldırılmıştır; IOSS kapsamındaki 150 avro koşulu KDV düzeni bakımından sürer. Gümrük vergisi, KDV ve taşıma hizmetini ayrı kalemlerde takip edin. Gerçek ithalat matrahında hangi giderlerin bulunduğunu işlem yöntemine göre doğrulayın. Teslim şartı olarak DDP konuşulması da vergi oranını kendiliğinden belirlemez. Bir verginin kimin hesabında olacağı ile o verginin nasıl hesaplanacağı farklı sorulardır. Alıcıya toplam fiyat açıklaması verirken bu ayrımı koruyun.

Net fiyat ile KDV dahil tutar nasıl hesaplanır?

Özgün matematik örneğinde KDV matrahının 100 avro olduğu ve yalnız hesap için %20 oranı seçildiği varsayılsın. Bu oran belirli bir ülke veya ürün için güncel tarife değildir. Vergi 100 × 20 / 100 = 20 avro, KDV dahil tutar 120 avro olur. Aynı örnekte 120 avro içindeki vergiyi ayırırken 120 × 20 / 120 = 20 avro bulunur. Toplam üzerinden doğrudan %20 hesaplayıp 24 avro vergi yazmak hatalıdır. KDV dahil fiyat ile matrah aynı sayı değildir; hesabın başlangıç tutarını açık seçin.

Matrah yine 100 avro kalıp varsayımsal oran %21 olursa vergi 21 avro, toplam 121 avro olur. Önceki örnekle vergi farkı 1 avro, oran farkı 1 yüzde puandır. Bu basit hesap gerçek bir ithalatın bütün matrahını oluşturmaz; taşıma, gümrük vergisi veya başka kalemlerin vergiye etkisi burada hesaplanmamıştır. Gerçek fiyatı hazırlarken önce uygulanacak oranı ve matrahı doğrulayın, sonra tahsil eden tarafı ve beyan yolunu belirleyin. Satış kaydında kullanılan oranı, ülkeyi ve dayanak kontrol tarihini birlikte saklayın. İade veya işlem değişikliğinde ilgili rapor ve düzeltme akışını da aynı sipariş üzerinden takip edin.

05 · Örnek

Örnek: Matrah ve vergi dahil fiyatı ayırma

Kurguda KDV matrahı 100 avro ve yalnız matematik için seçilmiş oran %20 olsun. Gerçek ülke veya ürün oranı verilmez.

100 × 20 / 100 = 20 avro vergi hesaplayın.
100 + 20 = 120 avro KDV dahil tutar bulun.
120 × 20 / 120 = 20 avro tutarı toplamın içinden ayırın.
Matrah sabitken varsayımsal %21 oranla 21 avro vergi bulun.
Yeni toplamı 121 avro ve farkı 1 avro hesaplayın.

Sonuç

Varsayımsal %20 ile toplam 120 avro, %21 ile 121 avrodur; gerçek ithalat matrahının bütün kalemleri bu örnekte hesaplanmamıştır.

06 · Fark

AB KDV (VAT) ile karıştırılan kavramlar

AB KDV (VAT) ≠ Gümrük vergisi

İthalattaki ayrı mali yükümlülüktür; VAT veya IOSS kapsamıyla aynı vergi değildir.

AB KDV (VAT) ≠ IOSS

Belirli ithal mesafeli satışların KDV tahsil ve beyan düzenidir; KDV oranı veya muafiyet değildir.

AB KDV (VAT) ≠ Union OSS

Belirli AB içi satışların beyanında kullanılır; Türkiye’den doğrudan ithal gönderi için IOSS ile aynı düzen değildir.

07 · Satıcı için

Satıcı ne yapmalı?

Alıcının tüketici veya işletme olduğunu belirleyin.
Malın stok ve sevk ülkesini kaydedin.
Ülke ve ürünün güncel oranını resmî kaynaktan doğrulayın.
IOSS veya başka beyan düzeninin kapsamını kontrol edin.
KDV’yi satıcının mı platformun mu tahsil ettiğini eşleştirin.
Matrah, vergi ve toplam fiyatı ayrı kaydedin.

08 · Devamı

İlgili rehberler

09 · Sık sorulanlar

AB KDV (VAT) hakkında sık sorulanlar

AB’de bütün ürünlerin KDV’si aynı mı?

Hayır. Ülkeler ortak çerçevede kendi oran ve kategori uygulamalarını belirler; güncel ürün ve ülke oranı kontrol edilmelidir.

150 avro altındaki gönderi KDV’den muaf mı?

IOSS’un 150 avro kapsamı vergi muafiyeti değildir. Geçerli uygulamada KDV satışta tahsil edilip beyan edilir.

IOSS beyanı hangi sıklıkta verilir?

IOSS beyanı aylıktır. Union ve non-Union OSS beyanlarıyla sıklığı ve kapsamı karıştırılmamalıdır.

Pazaryeri KDV’yi her durumda üstlenir mi?

Hayır. Belirli işlemlerde platform varsayılan tedarikçi sayılabilir. Siparişin koşulu ve tahsilat raporu üzerinden kimin sorumlu olduğunu doğrulayın.

120 avro dahil fiyatta %20 vergi nasıl ayrılır?

Örnekte 120 × 20 / 120 = 20 avro vergi, 100 avro matrah bulunur. %20 gerçek bir ülke oranı olarak değil, matematik varsayımı olarak kullanılmıştır.