E-ticaret sözlüğüVergi, fatura ve muhasebe

İhracatta KDV iadesi nedir?

İhracatta katma değer vergisi iadesi

İhracatta KDV iadesi, istisna kapsamındaki ihracat işlemiyle ilgili yüklenilen ve indirim yoluyla giderilemeyen KDV’nin, talep ve belge koşulları sağlanarak nakden veya mahsuben geri alınmasıdır. Genel mal ihracatı için beyan dönemi, yüklenim hesabı ve belge dosyası birlikte izlenir.

Son kontrol: 26 Ekim 20262 resmî kaynakGündem Masası

Tanım

Bir bakışta

İhracat istisnası3065 sayılı Kanun md. 11/1-a ve 12

İade dayanağı3065 md. 32; indirimle giderilemeyen yüklenim

Nakden genel yol50.000 TL’yi aşmayan talepte rapor ve teminat aranmaz

Son talep süresiİşlem dönemini izleyen ikinci takvim yılının sonu

İhracat istisnası ile iade hakkı nasıl ayrılır?

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu md. 11/1-a ihracat teslimlerinde istisna, md. 12 ise ihracat teslimi sayılmanın koşullarını düzenler. Md. 32, bu işlemlere ilişkin yüklenilen KDV’nin önce indirilmesini, indirimle giderilemeyen kısmın belirlenen esaslarla iadesini öngörür. Dolayısıyla ihracat faturasında KDV hesaplamamak ile alışlardan doğan KDV’yi geri istemek farklı adımlardır. Bu sayfa doğrudan mal ihracatındaki genel iade yolunu açıklar. Hizmet ihracı, yolcu beraberindeki eşya ve ihraç kayıtlı teslimler kendi koşullarıyla yürütülür.

İnternetten yabancı müşteriye satış yapılması tek başına mal ihracatı istisnasını tamamlamaz. Md. 12 ve KDV Genel Uygulama Tebliğinin II/A-1.1.1 bölümü, alıcı ve malın gümrük bölgesi dışına çıkışıyla ilgili koşulları birlikte arar. Satış faturası ile ihracat belgesindeki mal ve taraf bilgileri eşleşmelidir. Yabancı para ile ödeme alınmış olması, eşyanın Türkiye dışına çıktığını kanıtlayan belgenin yerine geçmez. Fatura düzeni ile gümrükte gerçekleşen çıkış, aynı ihracat dosyasının farklı kayıtları olarak takip edilir.

Hangi dönem ve belgeler üzerinden talep edilir?

Tebliğin II/A-1.1.1 bölümüne göre mal ihracatı istisnası, gümrük beyannamesinin kapanma tarihini içeren dönemin KDV beyannamesi ile beyan edilir. Fatura daha önce düzenlenmiş olsa da beyan dönemi yalnız fatura tarihinden seçilmez. Gümrük beyannameli mal ihracının beyanında 301 kodlu işlem satırı kullanılır; farklı bir iade uygulamasının kodunu bu işlemle karıştırmayın. Satıcının satış kaydı, gümrük kapanışı ve ilgili dönem beyanı birbirini izlenebilir biçimde tamamlamalıdır.

Genel mal ihracatı iadesinde II/A-1.1.4.1 bölümü standart iade talep dilekçesi, satış faturaları listesi, gümrük beyannamesi veya listesi, ilgili dönemin indirilecek KDV listesi, yüklenilen KDV listesi ve iadesi talep edilen KDV hesaplama tablosunu sayar. Posta veya hızlı kargoyla ihracatta uygun elektronik ticaret gümrük beyannamesi kullanılır. Tebliğin II/A-1.1.2 bölümü, gümrükçe elektronik onaylı belgede malı yurt dışına gönderilen mükellefin bilgisinin yer almasını arar. ETGB ve mikro ihracat dosyasında taşıyıcının takip numarası ile gümrük belgesini birbirinin yerine kullanmayın.

İade tutarı satışın sabit yüzdesi midir?

Genel yöntemde ihracat bedeline tek bir yüzde uygulayıp sonuç kadar iade istemek yerine, ihracatla ilişkilendirilen yüklenim ve indirim hesabı kurulur. Tebliğin IV/A3-1 bölümü, iade hakkı doğuran işlemin bünyesine giren ve indirilemeyen KDV’yi esas alır. İhracat dışındaki satışa ait vergi, aynı alış dosyasında bulunuyor diye ihracat yüklenimine eklenmez. İade talep edilen tutar sonraki aya devreden verginin içinde ikinci kez tutulmaz. Beyan ve listelerde aynı verginin iki kez kullanılmasını önleyen eşleştirme yapılmalıdır.

Kurgusal örnekte 100.000 TL tutarındaki uygun mal ihracatına ilişkin belgelenmiş yüklenim 12.000 TL’dir. Bunun 2.000 TL’sinin indirimle giderildiği, geriye 10.000 TL kaldığı varsayılır. Başka sınırlama veya düzeltme bulunmadığı kabulüyle iade hesabında kalan 10.000 TL ele alınır; bu tutar satış bedelinin tamamı veya satışa uygulanmış varsayımsal bir vergi değildir. Gerçek talepte yüklenim hesabı, beyanname ve belge kontrolleri tamamlanır. Örneğin sonucu başvuru yapıldığı anda hesaba geçecek para olarak bütçelemeyin; sonuçlandırma usulü de yerine getirilir.

Nakden iade ile mahsuben iade nasıl işler?

Nakden iade tutarın para olarak alınmasını, mahsuben iade ise izin verilen borçlara sayılmasını ifade eder. Güncel tebliğin II/A-1.1.4.1.2 bölümünde genel mal ihracatı kaynaklı 50.000 TL’yi aşmayan nakden taleplerin vergi inceleme raporu, YMM raporu ve teminat aranmadan yerine getirilmesi düzenlenir. Aşan kısmın iadesi raporla; teminat verilirse ilgili teminat çözüm usulüyle yürür. Bu sınır iade hakkının en yüksek tutarı değildir. 50.000 TL üzerinde iade hakkı bulunabilir; değişen, talebin sonuçlandırılma yöntemidir.

II/A-1.1.4.1.1 bölümünde, aranan belgeler sunulmuşsa genel mal ihracatı için mahsuben iadede miktara bakılmaksızın rapor ve teminat aranmaması düzenlenir. Ancak iadeleri incelemeye tabi mükelleflere ilişkin IV/A2 hükümleri ve gerçek dosyadaki eksiklik kontrolleri korunur. Rapor aranmaması, belge aranmaması veya aynı gün ödeme taahhüdü değildir. İmalatçıların belirli koşullarla seçebildiği ihracat bedeline bağlı ihtiyari yol da genel yöntemden farklıdır; hazır malı satın alıp ihraç eden her satıcı bu yolu kullanamaz. İşlemin doğru yöntemini mali müşavir ile belirleyin.

Talep süresi nasıl izlenir?

Kanun md. 32 ve Tebliğin IV/A3-8.2 bölümü, tam istisna iade talebini işlemin gerçekleştiği dönemi izleyen ikinci takvim yılının sonuna bağlar. Yalnız beyannamede ihracat göstermek yeterli değildir; süre içinde ilgili beyan alanı, standart dilekçe ve gerekli belgelerle başvuru tamamlanmalıdır. Süresinde sunulan belgelerin içeriğindeki eksikliklerin giderilmesiyle süre geçtikten sonra ilk kez talep oluşturulması farklıdır. YMM raporuyla süresinde istenen iadelerde raporun sunulması için ayrıca düzenlenen süre takip edilir. KDV istisnası ve iade dosyasını dönem bazında birlikte izleyin; mal geri gelirse gümrük ve KDV düzeltme koşullarını dosyaya işleyin.

06 · Örnek

Örnek: Genel yöntemde indirimle giderilemeyen tutar

Kurguda 100.000 TL mal ihracatıyla ilişkili belgelenmiş yüklenim 12.000 TL’dir; 2.000 TL’si indirimle giderilmiştir. Diğer iade koşullarının sağlandığı ve başka sınırlama bulunmadığı varsayılır.

İhracatla ilişkilendirilen yüklenimi ayırın: 12.000 TL.
İndirimle giderilen kısmı çıkarın: 12.000 − 2.000 = 10.000 TL.
Kalan 10.000 TL’yi iade hesabı ve ilgili dönem listeleriyle eşleştirin.
Talep edilen tutarın sonraki döneme ikinci kez devretmediğini kontrol edin.

Sonuç

Bu varsayımlarda iade hesabında 10.000 TL kalan yüklenim ele alınır; sonuç 100.000 TL satış bedeli veya hemen yapılacak ödeme değildir.

07 · Fark

İhracatta KDV iadesi ile karıştırılan kavramlar

İhracatta KDV iadesi ≠ İhracat istisnası

Uygun ihracat tesliminde satış KDV’si hesaplanmamasıdır; yüklenilen KDV iadesi için talep ve belge koşulları ayrıca sağlanır.

İhracatta KDV iadesi ≠ Devreden KDV

Sonraki döneme taşınan vergidir; tamamı her ihracatçının nakit iade alacağı değildir.

İhracatta KDV iadesi ≠ İhraç kayıtlı teslim

İmalatçının ihracatçıya md. 11/1-c kapsamındaki koşullu teslimidir; ihracatçının doğrudan mal ihracı dosyasıyla aynı işlem değildir.

08 · Satıcı için

Satıcı ne yapmalı?

Yurt dışı alıcı ve gümrük çıkış koşullarını doğrulayın.
Fatura, gümrük beyannamesi veya ETGB bilgilerini eşleştirin.
İstisnayı doğru dönemde beyan edin.
İndirilecek ve yüklenilen KDV listeleriyle hesaplama tablosunu hazırlayın.
Nakden veya mahsuben talebin usulünü ve gerekli belgeleri belirleyin.
Talep süresini ve eksik belge bildirimlerini izleyin.

09 · Devamı

İlgili rehberler

10 · Sık sorulanlar

İhracatta KDV iadesi hakkında sık sorulanlar

İhracat tutarının yüzde kaçı KDV iadesi olarak alınır?

Genel mal ihracatı yolunda ihracatla ilgili yüklenilen ve indirimle giderilemeyen KDV esas alınır. Her satıcı için sabit ihracat yüzdesi yoktur; imalatçılara özgü ihtiyari yöntem ayrı koşullar taşır.

ETGB ile yapılan ihracatta KDV iadesi mümkün mü?

Tebliğ II/A-1.1.2 ve II/A-1.1.4.1, posta veya kargoyla mal ihracatında uygun elektronik ticaret gümrük beyannamesini tevsik belgesi olarak sayar. İstisna, mükellef bilgisi ve diğer iade koşulları da sağlanmalıdır.

50.000 TL iade alabileceğim en yüksek tutar mı?

50.000 TL genel mal ihracatında nakden talebin rapor ve teminat usulüne ilişkin sınırdır. Daha yüksek iade hakkı bulunabilir; aşan kısmın sonuçlandırılması farklı koşullara bağlıdır.

İade süresinde sadece beyanname vermek yeterli mi?

Tebliğ IV/A3-8.2, ilgili beyan alanının yanı sıra süresinde standart dilekçe ve gerekli belgelerle başvuru ister. İşlemi beyannamede göstermek tek başına iade talebini tamamlamaz.

Fatura önceki ayda, gümrük kapanışı sonraki ayda ise hangi dönem kullanılır?

Genel mal ihracatı istisnası gümrük beyannamesinin kapanma tarihini içeren dönemde beyan edilir. Daha önce düzenlenen faturanın tarihi tek başına istisnanın beyan dönemini belirlemez.