E-ticaret sözlüğüKargo ve lojistik

Kapıda ödeme nedir?

Kapıda ödeme, sipariş bedelinin teslimat sırasında alıcıdan tahsil edilip hizmet koşullarına göre satıcıya aktarılmasına dayanan ödeme yöntemidir. Ürün bedelinin tahsili, taşıma ücreti ve satıcıya aktarım ayrı izlenir.

Son kontrol: 26 Ekim 20263 resmî kaynakGündem Masası

Tanım

Kapıda ödeme, sipariş bedelinin teslimat sırasında alıcıdan tahsil edilip hizmet koşullarına göre satıcıya aktarılmasına dayanan ödeme yöntemidir.

Bir bakışta

Tahsil edilenTeslim aşamasında sipariş bedeli

Örnek müşteri toplamı800 TL ürün + 60 TL teslim = 860 TL

Örnek aktarım860 TL − 100 TL hizmet = 760 TL; kurgusal

Ön bilgilendirmeToplam fiyat ve ödeme koşulu; MSY md. 5

Ayrı hizmetKontrollü teslim, kapıda ödemeden ayrı okunur

Kapıda ödemede hangi bedel tahsil edilir?

Kapıda ödeme, internetten sipariş verilen ürünün bedelinin teslimat aşamasında alınmasıdır. Taşımayı yapanın yalnız kargo ücretini alıcıdan almasıyla aynı işlem değildir. PTT’nin kendi yurt içi hizmet sayfası ödeme şartlı gönderide bedelin tahsil edilip göndericiye iletilmesini, ücreti alıcıdan tahsil hizmetinde ise taşıma ve özel hizmet ücretlerinin alınmasını ayrı tanımlar. Sipariş kaydında ürün bedeliyle taşıma bedelini farklı alanlarda tutun. Sadece “alıcı öder” ifadesi ürünün parasının da toplanacağını açıklamaya yetmez.

Aras Kargo’nun kendi tahsilatlı hizmet sayfası ürün bedelinin teslimde alınmasını ve satıcı hesabına aktarılmasını anlatır; ticari unvanı bulunan sözleşmeli müşterileri kapsadığını belirtir. Bu bir hizmetin kendi koşuludur. Hangi işletmenin, ürünün, adresin ve tahsilat türünün kabul edildiğini kendi sağlayıcınızdan kontrol edin. Kurumsal kargo anlaşması yapılırken tahsilat hizmetinin ayrıca kapsama dahil olup olmadığı görülmelidir. Normal taşıma hesabının bulunmasından bütün siparişlerde bedel tahsilinin açık olduğu sonucunu çıkarmayın.

Satıcı siparişten önce neyi açıklamalı?

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği 5. madde, kapsamdaki satışta tüm vergiler dahil toplam fiyatın, teslim ve benzeri ek masrafların ve ödeme koşullarının önceden açıklanmasını düzenler. Kapıda ödeme seçilmesi bu bilgilendirmenin yerini değiştirmez. Müşterinin hangi toplamı ödeyeceği ve hangi yöntemlerin kullanılabildiği sipariş sırasında anlaşılır olmalıdır. Taşıyıcıya gönderdiğiniz tahsilat tutarıyla müşteriye gösterdiğiniz tutarı karşılaştırın. Ürün sayfasında ayrı, siparişte ayrı ve teslimde ayrı bedel görünmesine yol açan eski kayıtları düzeltin.

Yönetmelik 8. madde, onaydan hemen önce siparişin ödeme yükümlülüğü doğurduğunun açık anlatılmasını ister. Ödeme teslimde yapılacak diye sipariş ekranını belirsiz bırakmayın. Nakit veya kartla tahsilat seçeneği varsa bunun ilgili hizmette ve adreste gerçekten sunulduğunu kontrol edin; bütün kapıda ödeme gönderilerinde her yöntemin bulunduğunu söylemeyin. Tahsilat kaydını müşteriye açıklanan tutar üzerinden hazırlayın. Müşteriye açıklanan ödeme yöntemi, taşıyıcıya iletilen hizmet tipiyle eşleşmelidir; farklı seçimleri tek bir varsayılan işaretle göndermeyin.

Teslim, tahsil ve aktarım nasıl izlenir?

Teslimatın tamamlandığı tarih, bedelin tahsil edildiği kayıt ve satıcıya aktarıldığı hareket ayrı izlenmelidir. Bir gönderinin “teslim edildi” görünmesinden satıcı hesabına aynı anda para geçtiğini çıkarmayın. Sipariş numarası, taşıma numarası, tahsil edilecek tutar, tahsil edilen tutar ve aktarım kaydını eşleştirin. Net kâr hesabıyla tahsilat takibini ayrı tutun; aktarım zamanını gerçek hizmet vadesine bağlayın. Sağlayıcının açık belgesinde belirli bir aktarım günü yoksa bütün işletmeler için ortak vade yazmayın; sözleşmenizdeki koşulu kontrol edin.

Kurgusal siparişte ürün bedeli 800 TL, müşteriye önceden açıklanan teslim bedeli 60 TL olsun. Kapıda tahsil edilecek toplam 860 TL’dir. Örnekte taşıma ve tahsilat için satıcıya yüklenen toplam hizmet bedelinin 100 TL olduğu ve bunun tahsil edilen tutardan kesildiği varsayılırsa satıcıya 760 TL aktarılır. Bu hesap gerçek firma tarifesi değildir. 760 TL, ürünün alış maliyeti, vergiler ve diğer giderler düşülmüş net kâr olarak okunmamalıdır; yalnız varsayılan aktarım hesabıdır.

Teslim alınmayan paketle cayma aynı kayıt mı?

Teslim edilemeyen gönderiyi tahsil edilmiş satışla aynı tabloda kapatmayın. Para alınmadıysa bunu açık işaretleyin; geri dönen ürünün ve taşıma giderinin durumunu ayrıca izleyin. Gönderinin neden dönmüş olduğu, müşterinin hangi açıklamayı yaptığı ve ilgili hizmetin iade koşulu birlikte görülmelidir. Sipariş iptali talebiyle adreste bulunamama kaydını aynı nedene çevirmeyin. Satıcının taşıyıcıya ödeyeceği giderle tüketiciden hukuken istenebilecek bedeli de birbirinin yerine koymayın; her geri dönen paket için ortak ceza tutarı duyurmayın.

Yönetmelik 11. madde kapsamındaki cayma, süresinde yazılı veya kalıcı veri saklayıcısıyla açık bildirim üzerinden değerlendirilir. Bu yüzden yalnız gönderi durumundan bütün hukuki sonuçları çıkarmak yerine müşterinin başvurusunu da okuyun. Müşteri hizmetleri kaydında talebin tarihiyle taşıyıcının dönüş tarihini ayrı tutun. İade süreci açılmışsa gerekiyorsa iade kargo kodu ile ilişkilendirin. Henüz ödeme alınmamış siparişle bedeli tahsil edilmiş ve geri ödeme gerektiren siparişin hesabı farklı olacaktır.

Kapıda ödeme paketi açıp deneme hakkı sağlar mı?

Tahsilat yöntemiyle kontrollü teslim hizmetini ayrı okuyun. PTT’nin sayfasında kontrollü teslim ayrıca tanımlanan bir özel hizmettir. Bu nedenle müşteriye bütün kapıda ödeme gönderilerinde ürünü açıp deneyebileceğine dair söz vermeyin. Varsa kontrolün kapsamını ve hangi aşamada yapılabildiğini kendi hizmet koşulundan doğrulayın. Son kontrolünüzde müşteriye anlatılan süreçle sipariş ve taşıma kayıtlarını karşılaştırın. Bedel uyuşmazlığı, eksik aktarım veya teslim sorunu için incelemeyi doğru kayıttan başlatın; aynı talebi her seferinde yeni sipariş gibi açmayın.

06 · Örnek

Örnek: Tahsilat toplamıyla satıcıya aktarılan tutarı ayırmak

Kurgusal siparişte ürün 800 TL, önceden açıklanan teslim bedeli 60 TL’dir. Taşıma ve tahsilat için satıcıya yüklenen toplam hizmet bedelinin 100 TL olduğu ve tahsilattan kesildiği varsayılır; müşteri başka bedel ödemez.

Kapıda tahsil edilecek toplamı 800 TL + 60 TL = 860 TL kaydedin.
Teslim ve 860 TL tahsilat kayıtlarını ilgili gönderiyle eşleştirin.
Varsayılan 100 TL hizmet kesintisini ayrı gösterin.
Aktarım hesabını 860 TL − 100 TL = 760 TL bulun.
Gerçek aktarım kaydıyla 760 TL tutarı karşılaştırın; ürün maliyetini bu hesapta düşmediğinizi belirtin.

Sonuç

Örnekte müşteriden 860 TL alınır ve 100 TL hizmet kesintisi varsayımıyla satıcıya 760 TL aktarılır. Bu rakamlar gerçek firma bedeli veya vadesi değildir; 760 TL net kârı göstermez.

07 · Fark

Kapıda ödeme ile karıştırılan kavramlar

Kapıda ödeme ≠ Kargo ücretini alıcıdan tahsil

Taşıma ve ilgili hizmet ücretinin alıcıdan alınmasıdır; ürün bedelinin de toplanacağını tek başına göstermez.

Kapıda ödeme ≠ Kontrollü teslim

Gönderi içeriğinin kontrolüne ilişkin ayrı hizmet koşuludur; tahsilat yönteminden çıkarılamaz.

Kapıda ödeme ≠ Satıcıya aktarım

Tahsil edilen bedelin hizmet koşullarına göre satıcıya ulaştırılmasıdır; teslim kaydıyla aynı an olmak zorunda değildir.

08 · Satıcı için

Satıcı ne yapmalı?

Hizmet sözleşmesinde ürün bedeli tahsilatının kapsamda olduğunu doğrulayın.
Toplam tutarı ve sunulan ödeme yöntemini siparişten önce açıklayın.
Sipariş, gönderi ve tahsilat tutarını eşleştirin.
Teslim, tahsil ve aktarım kayıtlarını ayrı izleyin.
Hizmet kesintilerini gerçek sözleşme ve ödeme kaydıyla karşılaştırın.
Teslim edilemeyen gönderiyi müşteri talebi ve dönüş kaydıyla birlikte inceleyin.

09 · Devamı

İlgili rehberler

10 · Sık sorulanlar

Kapıda ödeme hakkında sık sorulanlar

Kapıda ödeme ne demek?

Kapıda ödeme, sipariş bedelinin teslimat sırasında alıcıdan tahsil edilip hizmet koşullarına göre satıcıya aktarılmasına dayanan ödeme yöntemidir. Ödeme türü ve hizmet kapsamı ilgili sağlayıcının kendi koşullarından kontrol edilir.

Kargo ücretini alıcı öderse ürün bedeli de tahsil edilir mi?

Bu sonuç tek başına çıkmaz. PTT’nin resmî sayfası ödeme şartlı gönderi ile taşıma ücretinin alıcıdan tahsilini ayrı hizmetler olarak tanımlar. Gönderi kaydında ürün bedeli tahsilatının açıkça kapsandığını doğrulayın.

Kapıda ödeme yalnız nakitle mi yapılır?

Bütün hizmetler için ortak bir ödeme türü yoktur. Örneğin açılan Aras tahsilatlı hizmet sayfasında nakit ve kart seçenekleri yer alır. Kendi hizmetinizin ve adresinizin desteklediği yöntemi kontrol edin.

Teslim edildi görünüyorsa para satıcıya geçmiş midir?

Teslim kaydından aynı anda aktarım sonucu çıkarmayın. Tahsil edilen bedeli, varsa kesintiyi ve gerçek aktarım hareketini ayrı eşleştirin. Kurgusal 860 TL tahsilattan 100 TL kesilirse 760 TL aktarım hesabı oluşur; gerçek vade sözleşmeden okunur.

Kapıda ödeme paketi açıp denemeyi garanti eder mi?

Tahsilat yönteminden böyle bir garanti çıkarmayın. Kontrollü teslim ayrı hizmet olarak tanımlanabilir; PTT kendi sayfasında bunu ayrıca açıklar. Varsa kontrolün kapsamı ve aşaması ilgili taşıma hizmetinden doğrulanmalıdır.