E-ticaret sözlüğüKargo ve lojistik

Emniyet stoğu nedir?

Emniyet stoğu, beklenenden yüksek talep veya tedarik gecikmesi nedeniyle oluşabilecek ürün açığını karşılamak için normal ihtiyaç hesabına ek tutulan stok tamponudur. Beklenen ihtiyaç, tampon miktarı ve yeniden sipariş eşiği ayrı kaydedilir.

Son kontrol: 26 Ekim 20262 resmî kaynakGündem Masası

Tanım

Emniyet stoğu, beklenenden yüksek talep veya tedarik gecikmesi nedeniyle oluşabilecek ürün açığını karşılamak için normal ihtiyaç hesabına ek tutulan stok tamponudur.

Bir bakışta

AmaçBeklenmeyen talep ve tedarik farkına tampon

Örnek normal ihtiyaç10 adet/gün × 5 gün = 50 adet

Örnek tampon20 adet; hesaplanmış optimum değil, varsayım

Örnek yeniden alım eşiği50 + 20 = 70 adet; sipariş miktarı değil

Örnek ek karşılamaSabit 10 adet/gün tüketimde 2 gün

Emniyet stoğu hangi belirsizliği karşılar?

Bir ürünün beklenen satış miktarıyla gerçekleşen talebi aynı olmayabilir. Tedarikçinin söz verdiği tarihle ürünün satışa hazır olarak depoya girdiği tarih de farklılaşabilir. Emniyet stoğu bu farklara karşı planlanan ek miktardır. SAP’nin kendi planlama belgesi, beklenenin üzerindeki tüketimi ve teslim gecikmesinin ek ihtiyacını kapsama amacını açıklar. Önce ürününüzde hangi belirsizliğin yaşandığını belirleyin. Hatalı sayım nedeniyle eksik görünen ürünü yalnız tamponu artırarak düzeltmeye çalışmak, veri sorununu stok kararının içine taşır.

Stok yönetimi içinde fiziksel miktar, siparişe ayrılmış ürün, hasarlı ürün ve beklenen girişler ayrı görünmelidir. Depoda bulunan her adet yeni siparişe ayrılabilir durumda olmayabilir. Emniyet stoğu hesabını yanlış kullanılabilir miktarla karşılaştırırsanız yeniden alım kararı da yanlış zamanda oluşabilir. Ürün kodu ve seçenek düzeyinde kayıt tutun; bir rengin fazlasının başka renkteki eksiği mutlaka kapatacağını varsaymayın. Sayım farkını ve gerçek müşteri talebini ayrı inceleyerek hesabın hangi veriye dayandığını görünür kılın.

Normal ihtiyaç ve yeniden sipariş eşiği nasıl ayrılır?

Normal ihtiyaç, tedarik tamamlanana kadar beklenen tüketimi karşılar. Tampon ise bu hesabın üzerine eklenen miktardır. Oracle’ın kendi envanter belgesi yeniden sipariş planlamasında tedarik süresindeki tahmini talep ile emniyet stoğunu birlikte ele alır; yeni siparişin ne zaman gerekeceğiyle miktarını ayrı sorular olarak gösterir. Bu mantığı kendi kaydınızda kullanırken beklenen girişlerin ve açık taleplerin nasıl hesaba katıldığını yazın. Yalnız raftaki sayıya bakan kuralı, başka bir sistemin tüm açık hareketleri içeren hesabıyla aynı saymayın.

Kurgusal örnekte günlük beklenen tüketim 10 adet ve toplam tedarik süresi 5 gün olsun. Bu sürede normal ihtiyaç 50 adettir. Ayrıca 20 adet tampon seçildiği varsayılırsa basitleştirilmiş yeniden sipariş eşiği 70 adet olur. Burada 20 adet veriden hesaplanmış en uygun sonuç değildir; örneği göstermek için verilmiştir. 70 adet de satın alınması gereken miktar değildir. Alım miktarı; ambalaj birimi, açık siparişler ve işletmenin kendi tedarik kuralıyla ayrı belirlenir.

Tampon kaç günlük gecikmeyi karşılar?

Talep gerçekten her gün 10 adet kalıyorsa örnekteki 20 adet tampon 2 gün tüketimi karşılar. Bu durumda 5 gün yerine 7 gün süren tedarikte toplam tüketim 70 adet olur. Hesap, başlangıçta 70 kullanılabilir adet bulunduğu ve arada başka giriş, ayrılmış sipariş, hasar veya tüketim olmadığı varsayımına dayanır. Tüketim artarsa aynı tamponun karşıladığı gün sayısı azalır. Bu sayılardan gerçek bir tedarik gecikmesinde ürünün hiç tükenmeyeceğine ilişkin garanti çıkarmayın.

Günlük tüketimle tedarik süresini aynı takvim temelinde tanımlayın. Satış tahmini takvim günü üzerinden, tedarik ise çalışma günü üzerinden verilmişse ikisini doğrudan çarpmayın; hangi günlerde satış ve kabul işlemi gerçekleştiğini önce eşleştirin. Tedarik süresine yalnız aracın yolda geçirdiği zamanı yazmayın. Siparişin işleme alınması, üretim veya hazırlık ve kabul kontrolü de ürünün satışa hazır olacağı tarihi etkileyebilir. Geçmiş teslimleri bu gerçek son olayla karşılaştırın; sevk bildiriminin gelmesini depoya giriş gibi kaydetmeyin.

Her ürüne aynı oran veya miktar uygulanır mı?

Bütün ürünlere ortak bir tampon yüzdesi vermek yerine talep değişkenliğini, gerçekleşen tedarik sürelerini ve ürünün özelliklerini inceleyin. Çok seyrek satılan ürünle her gün düzenli çıkan ürün aynı hareketi göstermez. Kampanya döneminde beklenen artışı normal talep tahminine yansıtın; bilinen bütün artışı belirsizlik tamponuna ekleyip aynı ihtiyacı iki kez saymayın. Fiyat alarmı veya başka bir ilgi kaydından kesin satış miktarı çıkarmayın. Satış tahmininin hangi gerçek sipariş ve tüketim verisiyle kurulduğunu belirtin.

Tamponu artırmak elde kalma riskini de etkiler. Raf ömrü, depolama alanı ve ürünün eski model haline gelmesi gibi durumları kararın dışında bırakmayın. Stok devir hızı ve satılmadan bekleyen miktarı, ürünün talep kaydıyla birlikte inceleyin. Hedef yalnız daha fazla ürün bulundurmak değildir; belirsizlik karşısında ihtiyacı karşılayacak miktarı gereksiz birikim oluşturmadan belirlemektir. Kendi veriniz değiştiğinde önceki tamponun gerekçesini yeniden kontrol edin; uzun süre aynı sayıyı kullanmak onun doğru kaldığını göstermez.

Satıcı tampon kullanımını nasıl takip eder?

Tampona inilen olayları tarih ve nedeniyle kaydedin. Beklenmeyen talep mi geldi, tedarik mi gecikti, yoksa miktar kaydı mı hatalıydı ayırın. Tedarikçinin SLA veya teslim sözüyle fiilî kabul tarihini karşılaştırın. Tekrarlanan ürün açığını müşteri hizmetleri kayıtlarıyla ilişkilendirin; aynı sorunun yeni iptallere dönüşüp dönüşmediğini görün. Sonraki hesapta gerçek tüketim ve tedarik verisini güncelleyin. Satışın durduğu günleri sıfır talep gibi yorumlamadan önce ürünün o gün satışa açık olup olmadığını kontrol edin.

06 · Örnek

Örnek: Beklenen ihtiyaç, tampon ve eşik farkı

Kurgusal tek üründe günlük tüketim 10 adet, tedarik süresi 5 gün ve seçilmiş tampon 20 adettir. Başlangıçta 70 kullanılabilir adet olduğu, başka giriş, ayrılmış talep, hasar veya tüketim bulunmadığı ve bütün günlerin aynı takvimle sayıldığı varsayılır.

Normal tedarik ihtiyacı: 10 adet/gün × 5 gün = 50 adet.
Basitleştirilmiş eşik: 50 adet + 20 adet tampon = 70 adet.
Tamponun karşıladığı süre: 20 adet ÷ 10 adet/gün = 2 gün.
Tedarik 5 gün yerine 7 gün sürerse sabit tüketim: 10 × 7 = 70 adet.
70 adet eşikle satın alınacak miktarın ayrı karar olduğunu kaydedin.

Sonuç

Bu varsayımlarda 20 adet tampon ek 2 gün tüketimi karşılar; başlangıçtaki 70 adet toplam 7 gün yeter. Talep veya diğer hareketler değişirse sonuç değişir; 20 adet optimum veya garantili tampon değildir.

07 · Fark

Emniyet stoğu ile karıştırılan kavramlar

Emniyet stoğu ≠ Normal ihtiyaç

Beklenen tedarik süresinde öngörülen tüketimdir; emniyet stoğu bu beklenen hesaba eklenen belirsizlik tamponudur.

Emniyet stoğu ≠ Yeniden sipariş eşiği

Yeni alımın ne zaman değerlendirileceğini belirleyen seviyedir; emniyet stoğunu ve beklenen ihtiyacı içerebilir.

Emniyet stoğu ≠ Sipariş miktarı

Yeni alımda kaç adet isteneceğidir; eşik seviyesinin kendisiyle aynı olmak zorunda değildir.

08 · Satıcı için

Satıcı ne yapmalı?

Ürün ve seçenek düzeyinde doğru kullanılabilir miktarı çıkarın.
Gerçek tüketimi ve satışın kapalı kaldığı günleri ayırın.
Siparişten satışa hazır kabule kadar tedarik süresini ölçün.
Normal ihtiyaçla tampon gerekçesini ayrı kaydedin.
Eşik kuralında açık giriş ve ayrılmış taleplerin nasıl sayıldığını yazın.
Tamponun kullanıldığı olayları izleyip talep ve tedarik verisini güncelleyin.

09 · Devamı

İlgili rehberler

10 · Sık sorulanlar

Emniyet stoğu hakkında sık sorulanlar

Emniyet stoğu ne demek?

Emniyet stoğu, beklenenden yüksek talep veya tedarik gecikmesi nedeniyle oluşabilecek ürün açığını karşılamak için normal ihtiyaç hesabına ek tutulan stok tamponudur. Normal tüketim hesabıyla aynı miktar değildir; hesap gerekçesi ürün ve tedarik verisine dayanmalıdır.

Emniyet stoğu kaç günlük olmalı?

Bütün ürünler için ortak gün sayısı verilemez. Kurgusal günlük 10 adet tüketimde 20 adet tampon 2 gün karşılar. Bu miktar örnek varsayımıdır; gerçek talep değişimi ve tedarik süresiyle değerlendirilir.

70 adet eşik 70 adet sipariş vermek mi demek?

Hayır. Kurgusal 10 adet/gün ve 5 gün tedarikle beklenen ihtiyaç 50 adettir; 20 adet tamponla eşik 70 olur. Kaç adet alınacağı açık siparişler, paket birimi ve işletmenin alım kuralıyla ayrı belirlenir.

Emniyet stoğu ürünün hiç tükenmemesini sağlar mı?

Kesin garanti vermez. Örnekte 20 adet tampon, sabit 10 adet/gün tüketimle 2 gün karşılar; daha yüksek tüketim aynı tamponu daha çabuk kullanır. Hasar, ayrılmış siparişler ve tedarik değişimi de kullanılabilir miktarı etkiler.

Kampanya için beklenen satış da emniyet stoğu mu?

Bilinen ve tahmine eklenen kampanya talebi normal ihtiyaç hesabında görünmelidir. Aynı miktarı hem tahmine hem tampona ekleyerek iki kez saymayın. Beklenen artışla tahminin dışındaki belirsizliği ayrı kaydedin.