Hangi ürünlerde cayma hakkı yok, hangi koşullar aranır?

İnternetten aldığınız bir ürünü iade etmek istediğinizde önce talebinizin nedenini ayırın: yalnız fikrinizi mi değiştirdiniz, yoksa ürün ayıplı veya siparişe aykırı mı? Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği md. 9 genel olarak 14 günlük gerekçesiz caymayı düzenler; md. 15 belirli sözleşmeleri koşullarıyla bu haktan ayırır. Madde 15’in başlangıcına göre taraflar aksini kararlaştırabilir. Dolayısıyla aşağıdaki istisnalar, satıcının daha geniş bir iade hakkı tanımasını engellemez. Size sunulan sözleşme ve ön bilgilendirmeyi de kontrol edin.

Satıcının bütün ürünler için yazdığı İade yok ifadesi, tek başına hangi istisnanın gerçekleştiğini açıklamaz. İlgili ürünün md. 15’teki hangi bentte olduğunu ve o bentteki koşulların gerçekleşip gerçekleşmediğini inceleyin. Cayma hakkı nasıl kullanılır? rehberi genel bildirim ve süreyi açıklar. Burada ise alıcı olarak hangi durumda genel caymadan yararlanamayabileceğinizi öğrenirsiniz. Satıcı tarafındaki uygulama ayrıntısı cayma hakkı istisnaları sayfasındadır. Ürünün adı yerine gerçek niteliği, sözleşmesi ve kullanım durumu üzerinden ilerleyin.

Yönetmelik md. 15/1-b, sizin istek veya kişisel ihtiyaçlarınıza göre hazırlanmış mallara ilişkin sözleşmeleri kapsar. Örneğin kendi özel ölçünüzle hazırlanan bir ürün veya adınıza özel üretim değerlendirmesinde, sipariş verdiğiniz özelliklerin kaydı önemlidir. Her sipariş geldikten sonra hazırlanan standart ürünü kişiye özel kabul etmeyin; bent kişisel istek veya ihtiyaca göre hazırlanmaya dayanır. Sipariş ekranındaki seçenekleri, satıcıyla yazışmanızı ve ürün tanımını saklayın. Verdiğiniz ölçüyle teslim edilen ürünün uyuşmaması ise gerekçesiz caymadan farklı bir sorun olabilir.

Md. 15/1-c, çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi geçebilecek malların teslimine ilişkin sözleşmeleri istisna tutar. Bakanlığın tüketici açıklamasında çiçek ve yaş pasta örnekleri yer alır. Bu istisnayı ürünün size bozuk teslim edilmesini kabul etmeniz gerektiği şeklinde okumayın. Siparişe uygun ürün almakla yalnız tercihinizi değiştirerek caymak farklı haklardır. Teslim edilen malın durumu sorunluysa ürünün ve teslimin kaydını alın; ayıp iddianızı açıkça yazın. Sadece kategori adına dayanarak bütün talepleri aynı gerekçeyle değerlendirmeyin.

Sponsorlu

Md. 15/1-ç için iki koşul birlikte aranır: malın tesliminden sonra ambalaj, bant, mühür veya paket gibi koruyucu unsurun açılması ve malın iadesinin sağlık/hijyen açısından uygun olmaması. Bakanlık açıklamasındaki iç çamaşırı ve küpe örnekleri bu koşullarla okunmalıdır. Yalnız iç giyim etiketi veya yalnız kutunun açılması üzerinden bütün ürünler için aynı sonucu çıkarmayın. Dış taşıma kolisiyle ürünü koruyan hijyen unsurunu ayırın. Hangi unsurun ne zaman açıldığı ve ürünün niteliği, ilgili bent açısından değerlendirilmelidir.

Örnek bir kontrol dosyasında dış kargo kutusu, ürünün kendi ambalajı ve varsa hijyen bandını üç ayrı unsur olarak kaydedebilirsiniz. Paketi teslim aldığınızda koruyucu unsur zaten açık veya ürün sorunluysa bunu kendi açmanızla karıştırmayın; mevcut durumunu belgeleyin. Bu kayıt önerisi kanunda ayrıca sayılan zorunlu bir fotoğraf şartı değildir. Yönetmelik md. 13/2, ürünü işleyişine, teknik özelliklerine ve talimatlarına uygun kullanırken oluşan değişiklik ve bozulmalardan sorumlu olmamanızı düzenler. Bu genel kullanım kuralı, md. 15’teki özel istisnaların koşullarını ortadan kaldıran sınırsız bir deneme hakkı değildir.

Md. 15/1-e, teslimden sonra koruyucu unsuru açılmış maddi ortamda sunulan kitap, dijital içerik ve bilgisayar sarf malzemelerine ilişkindir. Fiziksel ortamda gönderilen içerik ile elektronik olarak anında teslim edilen içerik farklı bentlerde düzenlenir. Md. 15/1-ğ, elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetleri veya anında teslim edilen gayrimaddi malları kapsar. Md. 15/1-h ise cayma süresi bitmeden sizin onayınızla ifasına başlanan hizmetleri düzenler. Bu üç durumu tek bir her yazılımda iade yok cümlesine indirmeyin; teslim ve ifa biçimini kontrol edin.

Dijital alışverişinizde sipariş zamanı, içeriğin nasıl teslim edildiği ve hizmete başlanması için verdiğiniz onayın kaydı yararlı olur. Başlıkta dijital yazmasını tek başına anında ifa kanıtı saymayın. Hizmet henüz başlamadıysa veya teslim biçimi belirsizse satıcıdan bu unsurları açıklamasını isteyin. Yönetmelik md. 20/3, elektronik teslim edilen gayrimaddi mal veya ifa edilen hizmetin ayıpsızlığını ispat yükünü satıcı/sağlayıcıya verir. Erişemediğiniz içerik veya kararlaştırılmayan hizmet gibi bir sorununuzu yalnız fikrinizi değiştirme talebiyle karıştırmadan açıklayın.

Sponsorlu

Tablo md. 15’in yalnız bu bölümde ele alınan diğer bentlerini özetler. İstisna için ilgili bendin kapsamı esas alınır; taraflar daha geniş hak kararlaştırabilir.

Örneğin belirli güne yapılan konaklama veya etkinlik sözleşmesini standart bir mal siparişiyle aynı 14 günlük cayma takvimine yerleştirmeyin. Md. 15/1-g’de hem hizmetin türü hem belirli tarih/dönem koşulu önem taşır. Sözleşmenizde ayrıca tanınan iptal veya değişiklik hakkı varsa koşullarını okuyun; böyle bir hakkın bulunması kanuni genel cayma ile aynı dayanak değildir. Yalnız ürünün sipariş numarası olması bütün işlemleri mal satışı yapmaz. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamındaki işlem ve istisna ayrımını birlikte değerlendirin.

29 Ekim 2026’da okunan güncel metinde md. 15/1-i mülga görünür. 24 Mayıs 2025 tarihli, 32909 sayılı Resmî Gazete değişikliği için dipnotta yürürlük 1 Ocak 2026 olarak belirtilir. Bakanlığın 17 Ağustos 2026 açıklaması, teslim edilmiş cep telefonu, akıllı saat, tablet ve bilgisayarların genel cayma istisnası olmadığını açıklar. Dolayısıyla yalnız elektronik ürün teslim edildi diyerek caymanın bulunmadığı sonucuna varmayın. Ürünün başka bir istisnanın gerçek koşullarına girip girmediği ve genel süre yine önemlidir.

Ayrıca güncel Yönetmelik md. 15’in ı, j ve k bentlerinde Danıştay Onuncu Dairesinin 6 Mayıs 2026 tarihli E.2022/5534, K.2026/2753 kararına ilişkin iptal notu vardır. Bu notlar tescili zorunlu taşınırlar ve belirli insansız hava araçları, canlı müzayede ile kurulum/montajı yapılmış belirli mallara ilişkin eski bentlerin yanındadır. Bu bentleri yürürlükte genel cayma yasağı listesine eklemeyin. Örneğin yalnız yetkili servis kurdu açıklaması, iptal edilmiş k bendini geçerli istisna haline getirmez. İşlemin yönetmelik kapsamını ve diğer hükümlerini ayrıca belirleyin.

Evet. Yönetmelik md. 5/1-h, cayma hakkının kullanılamadığı durumlarda bundan yararlanamayacağınızın veya hangi koşullarda hakkı kaybedeceğinizin bildirilmesini ister. Md. 6/2-a, internet sözleşmesinde bu bilginin ödeme yükümlülüğünden hemen önce diğer ilgili bilgilerle açıkça gösterilmesini düzenler. Md. 5/6’ya göre ön bilgilendirmenin yapıldığını ispat satıcı/sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcıya aittir. Size verilen ön bilgilendirme kaydını saklayın; genel bir iade yok yazısıyla ürüne özgü istisna açıklamasını aynı bilgi saymayın.

Bilgilendirme eksikliğiyle istisnanın gerçek koşullarını iki ayrı soru olarak inceleyin. Md. 10, cayma konusunda gereği gibi bilgi verilmemesinin süre üzerindeki sonucunu düzenler; fakat buradan her istisna üründe her koşulda cayma doğduğu biçiminde kesin bir sonuç çıkarmayın. Başvurunuzda satın alma öncesi hangi bilginin sunulduğunu ve ürünün hangi özellik nedeniyle istisna sayıldığını sorun. Belgeleri tarihleriyle eşleştirin. İstisna koşulunun varlığı tartışmalıysa satıcının yalnız kategori adı yazan cevabı yerine somut açıklamasını kayda alın. Bu, inceleme dosyanızı daha anlaşılır hale getirir.

6502 sayılı Kanun md. 8, teslimde kararlaştırılan örnek/model veya gerekli özellikleri taşımayan malın ayıplı olabileceğini düzenler. Md. 11’de dönme, ayıp oranında bedel indirimi, koşullarıyla ücretsiz onarım veya ayıpsız misille değişim hakları bulunur. Cayma istisnası, bu ayıp haklarını kendiliğinden kaldırmaz. Örneğin kişisel ölçünüze uygun hazırlatılan ürün farklı ölçüde geldiyse sorunu yalnız vazgeçme olarak anlatmayın; siparişle teslim arasındaki farkı gösterin. Ayıplı ürün hakları rehberinde bu ayrı başvuru çerçevesini inceleyin.

1. Talebinizi gerekçesiz cayma, ayıp veya sözleşmeye aykırılık olarak doğru tanımlayın.
2. İstisna ileri sürülüyorsa Yönetmelik md. 15’in ilgili bendini ve bütün koşullarını isteyin.
3. Kişisel üretim talebi, koruyucu ambalaj, dijital teslim/ifa ve onay kayıtlarını alışverişinize göre kontrol edin.
4. Elektronik i bendinin mülga, ı/j/k bentlerinin güncel metinde iptal notlu olduğunu dikkate alın.
5. İstisna kapsamına girmiyorsanız malda teslimden itibaren genel 14 günlük süre içinde kayıtlı cayma bildirimi yapın.
6. Ayıp varsa Kanun md. 8 ve 11 dayanağıyla sorunu ve seçtiğiniz hakkı açık yazın; belgelerinizi saklayın.

• İnternetten aldığınız üründe cayma hakkını nasıl kullanırsınız?
• İade kargo ücretini kim öder, hangi durumda masraf alınamaz?
• İade parası ne zaman yatar, 14 gün hangi tarihten başlar?