Mikro girişim nedir?
Mikro girişim, az sayıda kişiyle ve sınırlı kaynaklarla ürün veya hizmet sunan küçük ölçekli girişimi anlatan genel bir iş terimidir. Resmî işletme sınıfı, vergi muaflığı ve destek uygunluğu farklı koşullara bağlıdır.
Tanım
Mikro girişim, az sayıda kişiyle ve sınırlı kaynaklarla ürün veya hizmet sunan küçük ölçekli girişimi anlatan genel bir iş terimidir.
Bir bakışta
Mikro girişim bir şirket türü müdür?
Terim küçük bir ekiple iş kurmayı ve yürütmeyi anlatır. Tek başına belirli şirket türü, vergi statüsü veya destek hakkı oluşturmaz. Bir kişi ürün tasarlayıp satabilir; küçük ekip belirli bir hizmet sunabilir. İşin küçük olması süreçlerin kayıtsız yürütülmesini gerektirmez. Ürünü kimin sağladığını, müşterinin ne satın aldığını ve gelirin hangi işlemden doğduğunu başlangıçta yazın. Bir işletmenin kendini mikro girişim diye tanıtmasıyla resmî sınıflandırmada mikro işletme sayılması ayrı konulardır. İhtiyaç duyduğunuz hukuki biçimi, vergi kapsamını ve varsa destek koşullarını gerçek faaliyet üzerinden belirleyin. Ticari adınız veya tanıtım diliniz bu kontrollerin yerine geçmez.
Evden e-ticaret çalışma yerini anlatır; mikro girişim evde veya başka yerde yürütülebilir. Niş pazar ise hedeflenen müşteri ihtiyacını anlatır. Küçük ekip geniş bir pazara ürün sunabilir; belirli bir niş içinde büyük işletmeler de bulunabilir. Özel etiket veya dış üretim kullanmak da işletmenin ölçeğini tek başına belirlemez. Bu kavramları iş planında ayrı başlıklara koyun. Ekip büyüklüğü, müşteri grubu, üretim yöntemi ve satış kanalı farklı kararlardır. Birini seçtiğinizde diğerlerinin zorunlu olarak aynı biçimde oluşacağını varsaymayın. Her kararın hazırlık süresine ve giderlere etkisini ayrı kaydedin.
Türkiye’de mikro işletme sınıfıyla farkı nedir?
KOSGEB’in güncel KOBİ sınıflandırması açıklamasında mikro işletmeler için yıllık çalışan sayısı 10’dan azdır. Yıllık net satış hasılatı veya mali bilançosundan herhangi birinin 10 milyon TL’yi aşmaması mali ölçütüdür. Bu sayıların konusu genel girişimcilik ifadesi değil resmî işletme sınıfıdır. Çalışan sayısını yalnız o gün ofiste bulunan kişi sayısı gibi okumayın; sınıflandırmanın hesaplama kapsamı önemlidir. KOSGEB sistemindeki güncel işletme beyanınızı ve uygulanacak düzenlemeyi kontrol edin. Buradaki iki eşik, her işletmenin bütün statü hesabını tamamlayan bir kontrol listesi değildir.
Mikro işletme sınıfında olmak bütün desteklere kabul edildiğinizi göstermez. Programın faaliyet alanı, başvuru dönemi ve kendi koşulları bulunabilir. Esnaf muaflığı da farklı bir konudur: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu md. 9 belirli faaliyet ve şartlara bağlı düzenleme içerir. GİB evde imal edilen malların internetten satışı için ayrı açıklama yayımlar. Hazır mal alıp satmakla evde üretimi aynı kapsamda kabul etmeyin. Tüketiciye mesafeli satış yapıldığında Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği md. 5 kapsamındaki ön bilgi akışını da kontrol edin. Küçük ekip, müşterinin karşısındaki gerçek satıcıyı ve işlem koşullarını gizlemek için gerekçe değildir.
Sınırlı kaynakla iş akışı nasıl kurulur?
Başlangıçta bütün ürünleri aynı anda sunmak yerine hazırlayabildiğiniz ürün listesini ve yerine getirebildiğiniz sipariş kapsamını belirleyin. Tedarikçi tarafındaki minimum alım, hazırlama süresi ve kusurlu ürün işlemleri planı etkileyebilir. Satışa açmadan önce ürünün gerçek örneğini kontrol edin. Ürün bilgisi, fiyat, stok ve teslim koşulu için tek bir güncel kayıt tutun. Aynı kişinin farklı görevleri yapması halinde hangi aşamanın tamamlandığı görünür olsun. Sipariş alındı, ürün hazırlandı ve teslim edildi durumlarını ayrı işaretleyin. Müşteri sorularına ayrılan süreyi plan dışı saymayın. Bu işler biriktiğinde yeni sipariş kabulünü mevcut kapasiteyle karşılaştırın.
Özgün örnek: katkı ile başa baş miktarını hesaplamak
Tamamı kurgusal bir işletme ürününü 500 TL’ye satsın. Ürün başına seçilen değişken giderler 300 TL, dönem için seçilen sabit giderler 4.000 TL olsun. Birim katkı 500 − 300 = 200 TL’dir. Seçilen sabit giderleri karşılamak için 4.000 / 200 = 20 satış gerekir. Bu örnek bir işin açılış sermayesini, vergi hesabını veya muhasebe kârını bütünüyle belirlemez. Ürün maliyeti çalışmasındaki kalemlerin hangi gruba alındığını yazın. Aynı gideri hem birim değişken tutara hem dönem sabit giderine eklemeyin. Gerçek gider kapsamı değiştiğinde hesabı yeni değerlerle güncelleyin.
Kurguda 25 satış gerçekleşirse seçilen katkı toplamı 25 × 200 = 5.000 TL olur. Seçilen sabit gider sonrası 1.000 TL kalır. Satış tutarı 12.500 TL olduğundan bu kalemlerden sonra kalan pay 1.000 / 12.500 × 100 = %8’dir. Değişken gider 350 TL’ye çıkarsa birim katkı 150 TL olur ve 4.000 / 150 = yaklaşık 26,67 satış gerekir; tam adetle en az 27 satış seçilen sabit tutarı karşılar. Kâr marjı hesaplama çalışmasında da gider kapsamını açık tutun. Nakit tahsil zamanı, stokta kalan ürün ve iadeler bu basit kurguya dahil değildir. Küçük girişimin kararını yalnız satış toplamına bakarak vermeyin.
Örnek: Birim katkı azalınca gereken satış
Kurguda ürün fiyatı 500 TL, değişken gideri 300 TL ve seçilen dönem sabit gideri 4.000 TL’dir. Değişken giderin 350 TL’ye çıktığı ikinci durum hesaplanır.
- 500 TL − 300 TL = 200 TL katkıyı bulun.
- 4.000 TL / 200 TL = 20 satış hesaplayın.
- Yeni katkıyı 500 TL − 350 TL = 150 TL bulun.
- 4.000 TL / 150 TL = yaklaşık 26,67 sonucu tam adet için 27’ye yükseltin.
Seçilen gider kapsamıyla gereken miktar 20’den 27 satışa çıkar; bu bütün giderleri içeren net kâr hesabı değildir.
Mikro girişim ile karıştırılan kavramlar
Çalışan ve mali ölçütlerle resmî sınıflandırmadır; mikro girişim genel bir iş terimidir.
Çalışma yerini anlatır; mikro girişimin mutlaka evde yürütülmesi gerekmez.
Hedef müşteri ihtiyacını tanımlar; küçük ekip veya düşük ciro şartı koymaz.
Satıcı ne yapmalı?
- Ürün, müşteri ve gelir akışını tanımlayın.
- İşletme sınıfı ve vergi kapsamını ayrı doğrulayın.
- Varsa destek programının kendi koşullarını okuyun.
- Ürün ve sipariş kapasitenizi kayıtla izleyin.
- Sabit ve değişken giderleri çifte saymadan ayırın.
- Birim katkı ve gereken satış miktarını güncelleyin.