Ticari elektronik ileti onay metni nasıl hazırlanır?
Pazarlama mesajı onayı gönderici ve kanal bazında açık ve isteğe bağlı alınmalıdır. Örnek, SMS ile e-postayı ayırır; İYS kaydı, onay bildirimi ve ret uygulamasını birlikte açıklar.
Kısa cevap
- Onay metninde olumlu irade, alıcının adı soyadı ve iletişim adresi bulunur; İYS üzerinden alınan onay için özel kural vardır.
- Seçenek önceden işaretli olamaz; onay satışın ön şartı yapılamaz.
- İYS dışı elektronik onayda 24 saat içinde ret imkânlı alınma bildirimi; üç iş günü içinde İYS kaydı gerekir.
- Ret sonrası ilgili kanalda gönderim en geç üç iş gününde durdurulur; ret İYS’ye de kaydedilir.
Bu onay hangi mesajlar için alınır?
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik, pazarlama mesajlarının onay ve ret çerçevesini düzenler. Bu örnek, tüketici alıcılara SMS ve e-posta ile ürün, hizmet ve kampanya tanıtımı gönderilmesi içindir. Gönderici işletme ve kullanılacak kanallar açıkça belirlenir. Müşterinin sipariş için telefonunu veya e-posta adresini vermesi bütün tanıtımları kabul ettiği anlamına gelmez. Örneği müşterinin seçebileceği ayrı bir alanda sunun; satışın zorunlu sözleşme kabulüne gizlemeyin.
Yönetmelik madde 6/2, satın alma ve teslimat gibi belirli işlem bildirimlerinde önceden onay aranmayacağını belirtir; bu mesajlarda ürün veya hizmet özendirilemez. Bu nedenle sipariş bildirimi ile reklam mesajını ayrı hazırlayın. Müşteri pazarlamayı reddettiğinde kanunen gönderilmesi gereken bildirimlerin kapsamı ayrıca değerlendirilir. Tacir ve esnaf için madde 6/3 önceden onay istisnası içerir; ancak ret sonrası onaysız gönderim yapılamaz. Bu tüketici örneğini bütün işletme alıcılarını kendiliğinden izinli sayan bir belge olarak kullanmayın.
Onay ekranını nereye ve nasıl koymalı?
Yönetmelik madde 7/1, İYS dışında alınan onayda alıcının olumlu iradesi, adı soyadı ve elektronik iletişim adresini ister. Fiziksel onayda madde 7/2 uyarınca imza aranır. Madde 7/8 önceden seçilmiş olumlu iradeyi, madde 7/9 ise onayı mal veya hizmet temini için ön şart yapmayı engeller. Üyelik, sepet veya tercih sayfasında boş seçimler sunun. Müşteri SMS seçip e-posta seçmediğinde sistem yalnız seçilen kanalı açabilmelidir. Telefon araması bu örnekte yer almaz; ayrıca seçilmeden arama izni üretmeyin.
Onay bir satış veya üyelik sözleşmesinin içine konuluyorsa madde 7/5, sözleşmenin sonunda imza ya da olumlu irade beyanından önce ticari elektronik ileti başlığıyla, ret imkânı sunularak en az on iki punto düzenini öngörür. Uygulamada ayrı ve açık bir tercih alanı müşterinin kararını anlamayı kolaylaştırır. Üyelik sözleşmesi kabulüyle ticari mesaj tercihini tek kutuda birleştirmeyin. Kişisel veri için KVKK aydınlatma metni de gerçek faaliyeti açıklamalıdır; ileti onayı aydınlatmanın veya her türlü veri işlemeye ilişkin genel rızanın yerine geçmez.
Kopyalanabilir SMS ve e-posta onay metni
Onaydan sonra 24 saat ve üç iş günü
Yönetmelik madde 7/3’ün 2020 değişikliği, elektronik ortamda alınan onayın alındığı bilgisinin ret imkânıyla birlikte alıcının adresine yirmi dört saat içinde iletilmesini düzenler. İYS üzerinden alınan onay bu fıkranın dışındadır. Eski nüshalardaki aynı gün ifadesini güncel kural gibi kullanmayın. Bu bildirim, onay isteyen ilk tanıtım mesajı değildir; zaten alınmış onayın kaydını bildirir. Yönetmelik madde 7/4 uyarınca alıcının adresine ticari elektronik ileti göndererek onay talep edilemez; önce izinsiz reklam yollayıp sonra izin soran süreç kurmayın.
Yönetmelik madde 7/11–12, İYS dışında alınan onayların üç iş günü içinde İYS’ye kaydedilmesini; kaydedilmeyen onayların geçersiz kabul edilmesini düzenler. Ticaret Bakanlığının 20 Şubat 2025 açıklaması onay ve retlerin üç iş gününde kaydı yükümlülüğünü de doğrular. İYS’ye işletme kaydı yaptırmak, bütün müşteri adreslerinin onaylı olduğu anlamına gelmez. Gönderimden önce alıcı, marka, kanal ve güncel izin durumunu eşleştirin. Aktarımın teknik olarak başarılı olması, başlangıçtaki onayın hukuka uygun alındığına ilişkin belgenin yerine geçmez.
Ret hakkını bütün gönderim sisteminde uygulayın
Yönetmelik madde 9, gerekçesiz ret hakkını ve her ticari iletide kolay, ücretsiz çıkış imkânını düzenler. Ret, bildirimin yapıldığı kanala ilişkin onayı geçersiz kılar. Madde 10 uyarınca talep ulaştıktan sonra üç iş günü içinde gönderim durdurulur. Madde 9/6 ret bilgisinin de üç iş günü içinde İYS’ye iletilmesini ister. Bu iki yükümlülüğü aynı iş yapıldı diyerek tek kayıtla kapatmayın; hem gönderim sisteminde çıkışın uygulanmasını hem merkezi kaydı kontrol edin. Başka listeden tekrar yükleme, reddedilmiş adresi otomatik etkinleştirmemelidir.
SMS içindeki çıkış yöntemiyle e-posta abonelikten çıkış bağlantısı gerçekten çalışmalıdır. Müşteriden alışveriş hesabına girip uzun form doldurmasını istemek yerine ilgili kanaldaki kolay ret yolunu sağlayın. Yeni bir mesaj hizmeti kullanıldığında eski ret kayıtlarının taşındığını kontrol edin. Gönderici firma değişikliği veya farklı marka kapsamını onay metninin sınırlarıyla karşılaştırın. İYS ve ticari elektronik ileti rehberi bu kayıt akışına yardımcı olur; yalnız müşteri listesinde bir izin sütununun bulunması bütün uyum sürecinin tamamlandığını göstermez.
Metin, kayıt ve kişisel veri ayrımı
Yönetmelik madde 8/1 uyarınca gönderilen içeriğin onaya uygun olması gerekir. Alıcının hangi işletmeden hangi kanalla ne tür tanıtım kabul ettiğini kayıtla gösterebilmelisiniz. Madde 13/2’nin 2020 değişikliğiyle kayıt saklama süresi üç yıldır: onay kayıtlarında geçerliliğin sona ermesi, diğer ticari ileti kayıtlarında kayıt tarihi başlangıç alınır. Eski metindeki bir yıl bilgisini kullanmayın. Retten sonra gerekli ispat kaydının tutulmasıyla müşteriye tanıtım göndermeye devam etmek ayrı işlemlerdir; kaydı listede tutuyoruz diye yeniden pazarlama yapmayın.
İleti onayı ve kişisel veri işlemenin hukuki şartları birlikte değerlendirilir. Açık rıza metni gerekiyorsa belirli veri işleme amacı için ayrı hazırlanır; bütün amaçları bu ticari ileti formuna eklemeyin. Gizlilik politikası ve aydınlatmada gerçek alıcılar, veri kullanımı ve aktarım açıklanmalıdır. Bu örnek canlı İYS hesabı oluşturmaz, entegrasyon kurmaz veya teknik kayıt şemasını doldurmaz. Gerçek ret yöntemi ve gönderici bilgileri tamamlanmadan müşteri ekranına kopyalanmamalıdır. Kurum onayı alınmış hazır metin gibi sunmayın.
Satıcı için uygulama sırası
- Göndericiyi, markayı, mesaj amacını ve kullanılacak kanalları belirleyin.
- Onay seçeneklerini boş ve isteğe bağlı sunun; satış için zorunlu yapmayın.
- Alınan elektronik onay için gerekiyorsa 24 saat içinde ret imkânlı bildirim gönderin.
- İYS dışı onay ve retleri üç iş günü içinde kaydedin.
- Ret sonrası gönderimi en geç üç iş gününde durdurun ve yeniden yüklemeleri kontrol edin.
- Metin sürümünü ve ilgili kayıtları yönetmelikteki başlangıçlara göre saklayın.