Satıcılar İYS ve ticari ileti izinlerini nasıl yönetmeli?
Müşterinin sipariş için telefonunu vermesi her kampanya mesajına onay verdiği anlamına gelmez. İletinin amacı, alıcı türü, kanal ve onay kaydını birlikte kontrol edin. Ret talebini yalnız mesaj hizmetinde değil tüm gönderim akışında uygulayın.
Kısa cevap
- 6563 sayılı Kanun madde 6 ve Yönetmelik madde 5 kapsamında pazarlama iletisinde kural önceden onaydır; istisnalar ayrıca değerlendirilir.
- Yönetmelik madde 6’da tacir/esnaf ile işlem bildirimleri için istisnalar vardır; bunlar sınırsız reklam hakkı vermez.
- Ret için Kanun madde 8 ve Yönetmelik madde 9–10 çerçevesini uygulayın; gönderim en geç üç iş günü içinde durdurulur.
- Bakanlığın güncel açıklaması onay-ret bildirimlerinin üç iş günü içinde İYS’ye kaydını ve entegratörlerde yetki şartını doğrular.
Mesajın amacını önce belirleyin
6563 sayılı Kanunun ticari ileti çerçevesiyle, siparişin ifası için gönderilen bildirimleri ayırın. Yönetmelik madde 5; ürün, hizmet veya işletme tanıtımını ve tanınırlığı artıran içerikleri ele alır. Madde 6/2 devam eden abonelik, tahsilat, bilgi güncelleme, satın alma ve teslimat gibi bildirimlerde onay aranmayan durumları düzenler; bu mesajlarda ürün/hizmet özendirmesi yapılamaz. Kargo takip mesajına reklam ekleyip bütün içeriği yalnız hizmet bildirimi saymayın.
Gönderim planında mesaj adı, amacı, alıcı grubu ve kanal için ayrı alanlar açın. Sipariş durumu, hesap güvenliği, müşteri hizmeti ve kampanya gibi başlıkları gerçek içerikle eşleştirin. Bir mesajın sistemdeki dosya adında bilgilendirme yazması tek başına hukuki niteliğini belirlemez. Müşterinin gördüğü metni okuyun. Bu sınıflandırma bir operasyon önerisidir; belirli bir karma içeriğin hukuken istisnaya girdiğine karar vermez. Kararsız metni gönderim listesine almadan önce güncel mevzuat ve gerektiğinde kurum görüşüyle değerlendirin.
Onayı alın, kaydı ve kapsamı eşleştirin
Yönetmelik madde 7, yazılı ve elektronik onay yöntemlerini düzenler. Madde 7/4, alıcının adresine ticari ileti yollayarak onay istenemeyeceğini; 7/8 önceden seçili olumlu irade kullanılamayacağını; 7/9 ürün veya hizmet temininin onaya bağlanamayacağını belirtir. Bu nedenle üyelik veya sipariş ekranındaki genel kabulü otomatik pazarlama izni saymayın. Onay ekranında tüketicinin hangi iletiye ve hangi göndericiye izin verdiğini anlayabilmesini sağlayın; verdiğiniz açıklamanın kaydını tutun.
İzin dosyasında adresin yanında onayın tarihi, kanalı, kaynağı ve gösterilen metin sürümünü saklamak yararlı olabilir. Bir e-posta için alınan izni telefon aramasına genişletmeyin; gerçek kanal kapsamını kontrol edin. Bu liste öneri niteliğindedir ve resmî kayıt şemasının bütün alanlarını saymaz. İYS’nin güncel teknik kayıt biçimini ayrıca inceleyin. Başka bir kampanyadan kopyalanmış dosyada yanlış marka veya gönderici kalmışsa düzeltin. Adres listesine sahip olmakla onayı kanıtlayabilmek aynı durum değildir.
İYS kaydı ve dışarıdan alınan bildirimler
Kanun madde 11/4 ve Yönetmelik madde 5 ile 10/A, merkezi onay-ret sisteminin çerçevesini oluşturur. Ticaret Bakanlığının 20 Şubat 2025 açıklaması, hizmet sağlayıcının onay-ret bildirimlerini üç iş günü içinde İYS’ye kaydetme yükümlülüğünü doğrular. Sistem dışında aldığınız izin veya çıkış talebini yalnız kendi müşteri tablonuzda bırakmayın. İYS kaydıyla mağaza gönderim listesi arasında güncel durumun nasıl aktarılacağını belirleyin; teknik aktarım hatasının kimin tarafından izleneceğini yazın.
İYS dışı onayların kaydı bakımından Yönetmelik madde 7/11–12, retlerin kaydı bakımından madde 9/6 düzenlemesini güncel metinden kontrol edin. Bu araştırmada konsolide resmî metnin tamamına erişim sağlanamadığı için panelin tüm alanları ve teknik aktarım senaryoları denenmedi. İşletmenizin hesabındaki güncel yönlendirmeyi izleyin. Sistemin bir kaydı kabul etmesiyle onayın başlangıçta hukuka uygun alındığı sonucunu otomatik çıkarmayın. Dayanak belgeyi gönderim dosyasıyla ilişkilendirin ve belirsiz kaydı onaylı listeden ayrı inceleyin.
Tacir ve esnaf istisnası sınırsız değildir
Yönetmelik madde 6/3 ve Bakanlığın genel bilgi sayfası, tacir ve esnafa ticari ileti için önceden onay aranmadığını; ancak ret kullanıldıktan sonra onay alınmadan gönderim yapılamayacağını açıklar. İYS’nin kamuya açık SSS bilgisi de bu alıcılar için kayıt ve ret kontrolünü ayrıca anlatır. Kurumsal görünümlü bir e-posta adresinden kişinin tacir olduğunu tahmin etmeyin. Alıcı türünü somut işletme ilişkiniz ve güncel kurallar üzerinden teyit edin.
B2B müşteri listenizde şirket, ilgili kişi ve kullanılan iletişim adresi bağını düzenli tutun. İşten ayrılmış bir çalışanın adresini eski şirket ilişkisiyle süresiz kullanma kararı vermeyin. Ret bildirimi geldiğinde bu adresi kampanya listesinden çıkaran akışın çalıştığını kontrol edin. Bu bölüm kişisel verilerin işlenmesi için tek başına dayanak oluşturmaz; ileti mevzuatıyla kişisel veri yükümlülüklerini birlikte değerlendirin. Genel bir B2B etiketiyle bütün hukuki kontrolleri tamamlanmış saymak yerine gerçek ilişki ve mesaj içeriğini inceleyin.
| Durum | İncelenecek kural | Pratik kontrol |
|---|---|---|
| Tüketiciye kampanya | Kanun 6; Yönetmelik 5 ve 7. | Önceden onay, kanal ve kapsam. |
| Sipariş/teslimat bildirimi | Yönetmelik 6/2. | Tanıtım eklenmemesi ve gerçek işlem bağı. |
| Tacir/esnaf alıcı | Yönetmelik 6/3 ve ilgili İYS hükümleri. | Alıcı türü, kayıt ve ret durumu. |
| Ret bildirimi | Kanun 8; Yönetmelik 9 ve 10. | Kolay çıkış, kayıt aktarımı, gönderimi durdurma. |
| Entegratör kullanımı | 2024 entegratör tebliği ve Bakanlık açıklaması. | Güncel yetki ve aktarım sorumluluğu. |
Somut ileti ve alıcı üzerinden karar verin; bu tablo otomatik hukuki uygunluk kararı değildir.
Ret hakkını bütün gönderim zincirinde uygulayın
Kanun madde 8 ve Yönetmelik madde 9–10 çerçevesinde alıcı gerekçe göstermeden ret kullanabilir. Ret yolu kolay ve ücretsiz olmalı, her ticari iletide sunulmalıdır; ilgili gönderim en geç üç iş günü içinde durdurulur. Ret talebini yalnız mesajı ileten firmaya aktarıp kendi mağaza listenizi eski halde bırakmayın. Aynı adres başka bir dosyadan yeniden yüklenirse çıkış durumunun korunup korunmadığını test edin. Bu test yeni bir pazarlama gönderisi yapılmasını gerektirmez; izin ve liste akışını kontrollü örnek kayıtta inceleyin.
Müşteri hizmetlerine gelen çıkış talebini de belirlenmiş sorumluya iletin. Talebin zamanı, kanal ve işlenen sonuç kaydı aynı dosyada bulunsun. İYS’den gelen değişiklikle kendi destek kanalınızdaki değişiklik çelişirse hangi kaydın daha güncel olduğunu araştırın. Ret uygulanırken kanunen zorunlu bildirimin niteliğini ayrıca değerlendirin; zorunlu bildirim başlığı altında reklamı sürdürmeyin. Bu çalışma dosyası önerileri resmî saklama süresini değiştirmez; güncel muhafaza ve ispat yükümlülüklerini ilgili metinden ayrıca kontrol edin.
Satıcı ne yapmalı: sorumluları belirleyin
- Mesaj şablonlarını işlem bildirimi ve pazarlama amacı yönünden inceleyin.
- Tüketici ve tacir/esnaf alıcı türünü doğru kayıtla eşleştirin.
- Onay metnini, kanalı ve tarihini belgeleyin; önceden seçili kutu kullanmayın.
- İYS ve mağaza listesi arasında onay-ret aktarımını kontrol edin.
- Her gönderim öncesinde güncel izin/ret durumunu uygulayın.
- Şikâyette adres, ileti zamanı ve dayanak kaydıyla somut dosya hazırlayın.
Bakanlığın entegratör açıklaması, onay-ret hizmetini sunan entegratörler için yetki gerektiğini belirtir. Bir hizmet kullanacaksanız güncel yetkisini ve sözleşmedeki veri aktarım görevini kontrol edin. Bu rehber firma önermez. Hizmet sağlayıcının hukuki ve operasyonel kontrolünü bütünüyle dış hizmete devrettiğini varsaymayın. Yetki, müşteri onayının içerik bakımından doğru olduğu anlamına gelmez. Gönderici tanıtımı ve ileti içeriği için Kanun madde 7 ile Yönetmelik madde 8’i, kampanya açıklamalarında da indirimli satış kurallarını ayrıca inceleyin.
İdari ceza ve doğrulama sınırı
İhlal halinde 6563 sayılı Kanun madde 12 ve 2026 yılı ceza tebliği birlikte değerlendirilmelidir. Onaysız gönderim, iletide bilgi eksikliği ve ret hakkına aykırılık aynı fiil değildir; her durum için tek rakam yazmayın. Bu araştırmada 2026 ceza tebliğinin resmî tam nüshası açılamadığından tutarlar kesinleştirilmedi. Güncel Bakanlık veya Resmî Gazete metninden fiil ve yıl eşleştirmesini tamamlayın. Şikâyet veya tebligatta kayıtları koruyup somut olayı ilgili kurum ve hukuk danışmanınızla değerlendirin.