Ürün yorumları hangi kurallarla yayımlanmalı?

Tüketici değerlendirmesi yalnız yazılı yorum değildir; puan, yıldız ve deneyimi belirten onay ifadeleri de bu kapsamdadır. Reklam Kurulunun Tüketici Değerlendirmeleri Hakkında Kılavuzu madde 4/1-f ve 5/3 bu kapsamı açıklar. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinin tüketici değerlendirmelerine ilişkin 28/B maddesi de dikkate alınır. 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikleri eski yorum politikanızla karşılaştırın. Kılavuz madde 9/3 gereğince kılavuz, kanuna ve yönetmeliğe aykırı yorumlanamaz; eski örnekler yeni kuralların yerine geçmez.

Kılavuz madde 2 satıcı, sağlayıcı ve pazaryeri gibi aracıların sunduğu değerlendirme alanlarını kapsar; esas işi tüketici şikâyetlerini yayımlamak olan platformlar da kapsamdadır. Kendi adına bağımsız deneyim anlatan kişinin blogu ile satıcının ürün sayfasındaki müşteri yorumları aynı kapsamda ele alınmaz. Ancak satıcı adına hareket eden veya reklam ilişkisi bulunan kişinin içeriğini sıradan bağımsız deneyim gibi göstermeyin. Böyle bir tanıtımda influencer reklam kuralları da ayrıca uygulanabilir. Yorum politikasını yalnız pazaryerinde satış yapan işletmelere özgü bir konu sanmayın.

Kılavuz madde 5/4, değerlendirme imkânının ilgili mal veya hizmeti satın alanlara verilmesini ister. Sipariş iptali, fesih veya cayma halinde de tüketicinin o aşamaya kadar yaşadığı deneyimle sınırlı değerlendirmesi kapsamdadır. Bu nedenle ürün iade edildi gerekçesiyle müşterinin teslim veya iade deneyimini otomatik olarak silmeyin. Satın alma kaydını ilgili ürün ve yorumla eşleştirin. Yalnız e-posta adresinin gerçek olması veya kullanıcının hesabının bulunması, o ürünün gerçekten satın alındığını kendiliğinden göstermez.

Ticaret Bakanlığının 1 Temmuz 2026 duyurusu, satın alım sürecinin doğrulanamadığı mecralardan alınan değerlendirmelerin yayımlanamayacağını açıklar. Başka sitede açıkça görülüyor olması, yorumu kendi mağazanıza kopyalamanız için yeterli değildir. Kılavuz madde 5/5’teki kaynaklar arası paylaşım örneklerini bu yeni doğrulama şartıyla birlikte değerlendirin. Aktarımda hangi ürünün, hangi satın alma sürecinin ve hangi kaynağın söz konusu olduğunu belgeleyin. İnternetten toplanmış anonim övgüleri doğrulanmış müşteri yorumu gibi göstermeyin; teknik aktarım aracı kullanılması satıcının kontrol ihtiyacını kaldırmaz.

Kılavuz madde 5/6 uyarınca yorumlar gerekli incelemeden sonra olumlu veya olumsuz ayrımı yapılmadan en az bir yıl, yönlendirme olmadan nesnel ölçüte göre yayımlanır. Madde 7/3 aynı kontrol süreci ve zaman sınırlarının olumlu ve olumsuz değerlendirmelere uygulanmasını ister. Yüksek puanları hemen yayımlarken düşük puanları süresiz bekletmeyin. Madde 8/5-a yalnız olumlu değerlendirmeleri yayımlayıp olumsuzları dışlamayı manipülasyon örneği sayar. Düşük yıldız veya satışları azaltabilecek bir deneyim anlatımı, tek başına yayın dışı bırakma gerekçesi değildir.

Her içeriğin koşulsuz yayımlanması da gerekmez. Kılavuz madde 6/5, önceden açıklanan yayın ilkelerine aykırı ifadeler için tüketiciye gecikmeden gerekçe bildirilmesini; madde 6/6 düzeltip yeniden değerlendirme yapma hakkını düzenler. Tehdit, küfür veya dışlayıcı ifadeler için açık ve tutarlı kurallar kurulabilir. Yorumun neden reddedildiğini somutlaştırın; genel uygun bulunmadı mesajını tek işlem kaydı olarak bırakmayın. Madde 8/6 uyarınca sonradan yanıltıcı olduğu tespit edilen değerlendirme derhal kaldırılır. Hukuka aykırı sağlık beyanı içeren yorumlar da madde 5/7 kapsamında yayımlanamaz.

Kılavuz madde 6/2, tüketicinin yalnız belirli konularda yorum yapmasını sağlayacak sınırlandırıcı kurallara karşıdır. Paketleme, teslimat, yanlış ürün veya orijinallik deneyimini sırf ürünün teknik özelliği değil diye dışlamayın. Tüketicinin yaşadığı satın alma süreciyle ilgiyi değerlendirin. Ticaret Bakanlığının 2026 değişiklik açıklamasına göre ürün, teslimat ve satıcı gibi farklı başlıklara ayrılan değerlendirmelerin tümü aynı alanda açık, ayırt edilebilir ve kolay erişilebilir biçimde sunulmalıdır. Başlıklara ayırmak, olumsuz deneyimlerin görünürlüğünü ortadan kaldırma yöntemine dönüşmemelidir.

Yorumların hangi ölçütle sıralandığı ve ortalama puanın nasıl hesaplandığı da açıklanmalıdır; Kılavuz madde 6/3 bu bilgileri tüketiciye verme yükümlülüğünü belirtir. Varsayılan sıralamanızı açıkça anlatın; ücret veya başka menfaat karşılığı olumlu yorumları öne çıkaran bir düzen kurmayın. Puan hesaplamasında hangi değerlendirmelerin kullanıldığını ve tüm yorumların yayımlanıp yayımlanmadığını anlaşılır biçimde bildirin. Mobil ekranda da kurallara erişimi kontrol edin. Değerlendirme alanının masaüstünde görünmesi, aynı bilginin telefonda kolayca erişildiğini garanti etmez.

Kılavuz madde 8/1, satıcının sosyal medya paylaşımına menfaat karşılığı verilen beğeni ve onayları yanıltıcı değerlendirme sayar. Madde 8/3 olumlu değerlendirmelerin görünürlüğünü menfaat karşılığı artırmayı ve nesnel sıralamayı değiştirmeyi engeller. Madde 8/5-e ise yalnız olumlu yorum yapmayı teşvik eden menfaatleri manipülasyon örneği olarak ele alır. Bu nedenle ödül karşılığı beş yıldız veya olumlu metin şartı koymayın. Görevde geçen teşvikli yorum etiketlemesini, yasak bir uygulamayı küçük bir açıklama ekleyerek serbest hale getiren yöntem olarak sunmak doğru olmaz.

Kılavuz madde 7/2-b, yanıltıcı veya gizlenen reklam anlaşmaları kapsamındaki değerlendirmelere karşı net kurallar ister. Ayrı bir ticari tanıtım hazırlanıyorsa reklam ilişkisini gizlemeyin ve influencer iş birliği sözleşmesi kapsamında ürün iddialarını da kontrol edin. Ancak reklam açıklaması bulunması, sahte müşteri yorumu veya menfaat karşılığı onay yasağını kaldırmaz. Açılan kaynaklar her tür karşılıksız yorum davetine tek bir zorunlu teşvik etiketi kalıbı getirmemektedir; bütün teşvik türlerinin yalnız etiketle hukuka uygun olacağını ileri sürmeyin.

Kılavuz madde 5/9, talebi artırmak veya olumsuz etki yaratmak amacıyla gerçek dışı değerlendirme ve onay hizmeti satın alınmasını yasaklar. Madde 8/2 farklı satıcıya veya satın alınandan farklı ürüne ait değerlendirmeyi yanıltıcı sayar. Bir ürünün yorumlarını yeni ve farklı ürüne taşımayın. Satın alma yapılmış görünse bile yalnız yapay olumlu değerlendirme üretmek üzere anlaşmalı işlem kurulması, gerçek ve bağımsız deneyim sağlandığı anlamına gelmez. Olumsuz yoruma yanıt örnekleri ile soruna yanıt vermek, yorum satın almak veya görünürlüğü manipüle etmekten farklı bir süreçtir.

Sorun çözüldüğünde ilk yorumu silmeyi şart koşmayın. Kılavuz madde 5/8, mağduriyetin giderildiği bilgisi bildirildiğinde doğrulama sonrası bu durumun ilk değerlendirmeyle aynı yerde gecikmeden yayımlanmasını düzenler. Madde 8/5-c, kontrol sürecinde tüketiciyi olumsuz yorumu geri çekmeye veya değiştirmeye teşvik etmeyi manipülasyon örneği sayar. Geri ödemeyi veya haklı şikâyetin çözümünü yorum silme koşuluna bağlamayın. Müşteri şikâyetine yanıt örnekleri üzerinden çözümü açıklayın ve yapılan işlemi belgeleyin; tüketicinin kendi deneyimini anlatma alanını koruyun.

Ticaret Bakanlığının 2026 değişiklik duyurusuna göre şikâyet platformlarında satıcıya yayımdan önce cevap hakkı için tanınan süre 72 saatten 48 saate indirilmiştir. Sürede cevap verilmezse değerlendirme doğrudan yayımlanır. Bu düzenleme Yönetmelik madde 28/C kapsamındaki şikâyet platformu sürecidir; bütün ürün yorumlarını 48 saat bekletme zorunluluğu gibi uygulanmaz. Gelen şikâyeti takip edecek sorumluyu ve iletişim kanalını belirleyin. Sorun teslimatla ilgiliyse teslimat süresi kayıtlarını, iade uyuşmazlığıysa ilgili ödeme ve bildirim kayıtlarını hazırlayın.

6502 sayılı Kanun madde 62 haksız ticari uygulamaları yasaklar; madde 77/13 yaptırımı düzenler. Güncel 2026 ceza tablosunda haksız ticari uygulama için aralık 108.370–1.083.706 TL, ülke genelindeki aykırılık için 1.083.706–10.837.065 TL’dir. Durdurma veya tedbiren durdurma da söz konusu olabilir. Aykırılık reklam yoluyla yapılmışsa madde 77/12 hükümleri uygulanır. Tutarı her yoruma otomatik sabit ceza gibi göstermeyin. Kılavuz madde 9/2 uyarınca sonradan düzeltme, tespit edilen ihlale ilişkin sorumluluğu ortadan kaldırmaz.

1. Yorum ve puanı satın alma kaydıyla eşleştiren makul kontrol kurun.
2. Yayın kurallarını, sıralamayı ve puan hesabını yorum alanından erişilir yapın.
3. Olumlu ve olumsuz yorumlara aynı inceleme ve süre düzenini uygulayın.
4. Ret gerekçesini bildirin; düzeltip yeniden yorum yapma imkânı verin.
5. Sahte yorum ve menfaat karşılığı olumlu değerlendirme hizmeti almayın.
6. Şikâyet çözümünü doğrulayıp ilk yorumun yanında gösterin; 48 saatlik platform cevap sürecini izleyin.

• Satıcılar İYS ve ticari ileti izinlerini nasıl yönetmeli?
• Influencer reklamlarında satıcı hangi kurallara uymalı?