Kur farkı hesaplama
KDV hariç ticari mal/hizmet bedelini iki kurla karşılaştırın. Tahsil/ödeme ile dönem sonu değerleme ayrıdır; güncel kur ve işlem statüsü otomatik belirlenmez.
Kısa cevap
Ticari bedel kur farkı = KDV hariç döviz tutarı × (İkinci kur − İlk kur). Varsayımsal 1.000 birimde 40→42 TL, 2.000 TL farktır; alacakta +2.000 TL, borçta −2.000 TL etki verir. Uygun tahsil işleminde %20 KDV 400 TL’dir.
KDV hariç kapanan ticari bedel 1.000 döviz birimi, İşlem kuru (1 döviz birimi için TL) 40 TL, Tahsil/ödeme veya değerleme kuru 42 TL, Benim ticari bakiyem Alacak, Kur farkının hesap türü KDV’ye tabi tahsil/ödeme, İlk mal/hizmet işleminin KDV oranı %20 → İlk tarihte KDV hariç TL karşılığı: 40.000,00 TL; Seçtiğiniz taraf için kur etkisi (+/−): 2.000,00 TL.
Bu sonucun bağlantısı (değerler adreste; paylaşabilirsiniz)
Formül
- İlk TL karşılığı = KDV hariç döviz bedeli × İlk kur
- İkinci TL karşılığı = Aynı döviz bedeli × İkinci kur
- Bedel farkı = İkinci TL karşılığı − İlk TL karşılığı
- Taraf etkisi = Alacakta bedel farkı; borçta bedel farkının eksi işaretlisi
- Kur değişimi = (İkinci kur − İlk kur) / İlk kur × 100
- KDV’ye tabi tahsil/ödemede KDV = Mutlak bedel farkı × İlk işlemin KDV oranı / 100
- Değerleme veya doğrulanmış istisna/kapsam dışı seçimde KDV 0; fatura senaryosu gösterilmez
Varsayımsal ticari alacağın tahsilinde kur farkı
| KDV hariç kapanan ticari bedel | 1.000 döviz birimi |
|---|---|
| İşlem kuru (1 döviz birimi için TL) | 40 TL |
| Tahsil/ödeme veya değerleme kuru | 42 TL |
| Benim ticari bakiyem | Alacak |
| Kur farkının hesap türü | KDV’ye tabi tahsil/ödeme |
| İlk mal/hizmet işleminin KDV oranı | %20 |
| İlk tarihte KDV hariç TL karşılığı | 40.000,00 TL |
| İkinci tarihte KDV hariç TL karşılığı | 42.000,00 TL |
| Bedelin TL karşılığındaki değişim | 2.000,00 TL |
| Seçtiğiniz taraf için kur etkisi (+/−) | 2.000,00 TL |
| Bedel kur farkının mutlak tutarı | 2.000,00 TL |
| Kur değişimi | %5 |
| Kur farkı KDV tutarı | 400,00 TL |
| KDV dahil kur farkı fatura senaryosu | 2.400,00 TL |
40 ve 42 TL varsayımsal kurdur. İlk işlem %20 KDV’ye tabi, sonradan ticari tahsilat yapılmış kabul edilir.
Alacakta ve borçta kur farkının yönü
Araç ticari mal veya hizmet bedelinden doğan dövizli alacak ve borcu karşılaştırır. İlk TL karşılığı döviz tutarı ile işlem kuru çarpılarak, ikinci karşılık aynı tutar ile tahsil veya ödeme kuru çarpılarak bulunur. İkinci karşılık eksi ilk karşılık, TL tutarındaki değişimdir. Alacak sahibi için kur yükselişi olumlu, borç sahibi için aynı yükseliş olumsuz yönde gösterilir. Buradaki olumlu veya olumsuz etki, yalnız bu ticari bakiyenin kur hareketidir; işletmenin toplam dönem kârı değildir.
Kur alanları 1 döviz biriminin TL karşılığını ister. İlk tutar euroysa ikinci kur da aynı euro birimi için olmalıdır. Farklı para birimlerini tek işlem gibi karıştırmayın. Yüzde değişimin paydası ilk kurdur: İkinci kur eksi ilk kur, ilk kura bölünüp 100 ile çarpılır. Tutar sıfırsa parasal fark sıfır olabilir; buna rağmen iki kurun yüzde değişimi hesaplanabilir. Sıfır veya negatif kur ile negatif döviz tutarı bu modelde geçersizdir.
Varsayımsal 1.000 döviz biriminin hesabı
KDV hariç 1.000 döviz birimi ticari alacakta ilk kur 40 TL, tahsil kuru 42 TL olsun. Bunlar güncel piyasa kotasyonu değil, açıklama için seçilmiş varsayımlardır. İlk karşılık 40.000 TL, tahsil tarihindeki karşılık 42.000 TL ve fark 2.000 TL çıkar. Kur değişimi 2 / 40 × 100 = %5’tir. Alacak sahibi görünümünde etki +2.000 TL’dir. Borç sahibi görünümüne geçince karşılıklar değişmez; aynı farkın kendi tarafınızdan etkisi −2.000 TL olur.
KDV’ye tabi tahsil/ödeme senaryosunda ilk işlemin oranı %20 seçilirse, mutlak 2.000 TL farkın KDV’si 400 TL ve kur farkı fatura senaryosu 2.400 TL olur. İlk kur 42 TL, ikinci kur 40 TL olsaydı TL değişimi −2.000 TL çıkardı. Alacak sahibi için etki −2.000 TL, borç sahibi için +2.000 TL olurdu. Vergi kalemi ise 400 TL büyüklükte gösterilir; eksi işaretli KDV tutarı üretilmez. Faturayı hangi tarafın düzenleyeceği farkın yönüyle değerlendirilir.
Kur farkının KDV’si hangi tutardan hesaplanır?
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği III/A-5.3 uyarınca, teslim sonrası ödemede satıcı lehine fark satıcı, alıcı lehine fark alıcı tarafından faturalanır. KDV, mal veya hizmetin ilk işlem tarihindeki oranıyla hesaplanır. Matraha yalnız mal/hizmet bedeline isabet eden kur farkı girer; ilk faturanın hesaplanan KDV’sine ilişkin fark yeniden matraha katılmaz. Bu nedenle döviz tutarı kutusuna KDV dahil alacağın tamamını yazmayın. KDV hesabında dahil ve hariç tutarları önce ayırın.
Aynı Tebliğ, yıl sonu veya geçici vergi dönemi değerlemesindeki kur farkına KDV hesaplanmayacağını açıklar. Araçtaki değerleme seçimi KDV’yi sıfır, kur farkı fatura senaryosunu çizgi gösterir. Bu seçim bir ödeme gerçekleştiğini göstermez ve resmî değerleme kaydı oluşturmaz. Ayrıca istisna veya kapsam dışı olduğu önceden belirlenmiş ticari işlemde ayrı seçim kullanılabilir. Araç işlemin istisna şartlarını veya mikro ihracat kapsamını kendiliğinden tespit etmez.
Doğru tarih, kur ve ödeme parçasını kullanın
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) gösterge kurları bilgilendirme niteliğindedir; tatillerde yeni gösterge kur belirlenmez. Sözleşme, işlem türü ve vergi düzenlemeleri için gereken kuru ayrıca belirleyin. Araç canlı kur çekmez, alış veya satış kurunu sizin adınıza seçmez. İlk işlem %18 oranına tabi bir tarihte yapılmışsa sonradan sırf bugünkü genel oran %20 diye değiştirmeyin. Genel %20 oranının 10 Temmuz 2023’te yürürlüğe girmiş olması, geçmiş işlemin oranını otomatik yenilemez.
Kısmi tahsilatta yalnız kapanan bedel parçasını girin; kalan alacağı ayrıca izleyin. Birden fazla ödeme günü varsa her parçayı kendi kuruyla hesaplayın. E-fatura kayıtlarında ilk belgeyi ve kur farkını ilişkilendirin. Bu araç tevkifatlı fatura kesintisini, masrafları veya ödeme hizmeti kesintilerini içermez. Ondalıklı kurlarda ara değerler korunur; ekranda para iki ondalık gösterildiğinden belge kuruşlarını ayrıca karşılaştırın. Kâr-zarar hesabına geçerken aynı farkı iki defa gelir veya gider yazmayın.
İlgili hesaplamalar ve rehberler
İhracat ve döviz: öteki hesaplayıcılar
Bütün hesaplamalar ›- AB ülkeleri KDV hesaplama
- Konteyner hesaplama
- Mikro ihracat KDV iadesi hesaplama
- İhracat fiyatı hesaplama
- İthal ürün maliyeti hesaplama
Sık sorulanlar
Kur yükselince hem alacak hem borç lehime mi olur?
Döviz tutarına ilk faturanın KDV’sini eklemeli miyim?
Dönem sonu değerlemede KDV çıkar mı?
Bugünkü %20 oranı geçmiş işleme otomatik uygulanır mı?
Alıcı lehine farkta hangi taraf belge düzenler?
Kısmi tahsilatta bütün alacağı mı yazmalıyım?
Bu hesaplayıcı nasıl hazırlandı?
- Formül ve yasal oranlar aşağıdaki resmî kaynaklardan alınır; yürürlük tarihleri girdi açıklamalarında yazar.
- Her hesaplayıcı yayından önce elle hesaplanmış örneklerle sınanır; sitedeki hesap motoru aynı örneklerde aynı sonucu vermeden sayfa yayımlanmaz.
- Sonuç bağlantısı değerleri adreste taşır (örnek); aynı hesap makine okunur biçimde de alınabilir (JSON).
- Yöntem ve düzeltme politikası: metodoloji, yayın ilkeleri.
Bu hesaplayıcıyı sitenize ekleyin
Blogunuza ya da mağazanıza ücretsiz ekleyebilirsiniz: kodu kopyalayıp sayfanıza yapıştırın; araç kendi yüksekliğine uyar ve oranlar güncellendikçe sizde de güncellenir. Bütün araçlar: sitenize hesaplayıcı ekleyin.