E-ticaret sözlüğüAltyapı ve teknoloji

Site yedekleme nedir?

Site yedekleme, bir internet sitesinin dosya, veri ve ayarlarının belirli bir andaki kopyalarını sonradan geri yükleyebilmek için oluşturma ve saklama işlemidir. Kurguda son yedekle sorun tespiti arasında 3 saat vardır.

Son kontrol: 27 Ekim 20263 resmî kaynakGündem Masası

Tanım

Site yedekleme, bir internet sitesinin dosya, veri ve ayarlarının belirli bir andaki kopyalarını sonradan geri yükleyebilmek için oluşturma ve saklama işlemidir.

Bir bakışta

KapsamDosyalar, veritabanı ve hizmete göre mağaza ayarları

Kurgu zaman boşluğu09.00 yedeği ile 12.00 tespiti arasında 3 saat

Kurgu kontrol12 siparişin 9’u doğrulanmış: %75

DenemeAyrı ortamda yükleme ve örnek kayıt kontrolü

Hangi veriler yedeğe girmeli?

Bir mağazanın açılmasıyla bütün sipariş kayıtlarının geri gelmesi aynı kontrol değildir. Önce sitenizin hangi parçalardan oluştuğunu listeleyin. WordPress geliştirici belgesi tipik bir kurulumun geri yüklenmesi için dosyalarla veritabanının birlikte gerektiğini açıklar. Tema, eklenti ve görseller dosya tarafındayken kayıtların önemli bir bölümü veritabanındadır. Dosya klasörünü indirmek veritabanını da indirdiğinizi göstermez. Hosting hizmetinizin yedek kapsamını bu ayrımla sorun. Hangi parçaların alındığını, hangi tarihe dönülebildiğini ve geri yüklemeyi kimin yapacağını öğrenin. Yedeklerin oluştuğu yer ile mağazanın çalıştığı ortamın aynı arızadan etkilenip etkilenmeyeceğini de değerlendirin.

WooCommerce yedekleme belgesi, WordPress içerik dışa aktarımının mağazanın sipariş, ürün ve ayar tablolarının tamamını kapsamadığını özellikle belirtir. Dolayısıyla içerik için alınan XML dosyasını tam mağaza yedeği olarak etiketlemeyin. Yedek listesindeki dosyaların adından çok kapsamını esas alın. Ürün görselleri var ama sipariş kayıtları yoksa bu eksikliği geri yükleme gününde keşfetmeyin. Tamamlandı bildirimi geldiğinde beklenen dosya ve kayıtların bulunduğunu kontrol edin. İşletmenizde bu kontrolü yapabilecek teknik sorumlu yoksa hizmeti veren kişiden yedek setinin kapsamını anlaşılır bir listede göstermesini isteyin. Kritik mağaza verilerini bu liste üzerinde işaretleyin.

Dışa aktarma ile geri yükleme arasındaki fark

Shopify yedekleme belgesi ürün, müşteri ve sipariş gibi bilgiler için CSV dışa aktarımını, tema için de dosya indirmeyi anlatır. Ancak dışarı alınabilen her kayıt aynı yolla mağazaya geri aktarılamaz. Belgede siparişlerin yönetim panelinden içe aktarılamadığı; uygulama veya API yolunun ayrı olduğu açıklanır. Mağaza ayarları gibi bazı parçaların yeniden yapılandırılması da gerekebilir. Bu nedenle dışa aktardığınız dosyanın yanına nasıl geri kullanılacağını yazın. Bir tabloyu bilgisayarda açabilmek, mağazanın bütün işlevlerini o tabloyla geri kurabileceğinizi kanıtlamaz. Ürün listesi, sipariş geçmişi ve tema dosyasının işlevlerini ayrı düşünün.

CMS içindeki sayfa geçmişi de farklı bir araçtır. Bir metni önceki sürüme çevirebilmekle bütün mağazayı belirli bir tarihe döndürmek farklı kapsamlar taşır. Yedek alma, geri yükleme ve içerik sürümü işlevlerini aynı kontrol kutusunda toplamayın. Kullandığınız SaaS hizmetinde hangi verilere erişebildiğinizi ve hizmetten çıkarken hangi kayıtları alabileceğinizi öğrenin. Hizmet sağlayıcının teknik yedeğiyle sizin kullanabileceğiniz geri yükleme imkânını ayrı sorun. Yetkilinizin bir kaydı yanlışlıkla silmesi durumunda hangi kaydın hangi yöntemle kurtarılabileceği açık olsun. Böylece yalnız genel bir yedek var ifadesi yerine uygulanabilir bir işlem tarifi elde edersiniz.

Kopyayı geri yükleyerek sınamak

WordPress belgesi dosya ve veritabanını yaklaşık aynı döneme ait bir yedek seti olarak ele almayı önerir. Güncelleme öncesi veritabanı yedeğini ve farklı konumlarda kopyalar tutmayı da anlatır. Kendi mağazanızda yedek sıklığını kayıtların değişme hızına göre belirleyin. Siparişlerin yoğun geldiği dönemde eski bir yedeğe dönmenin hangi yeni kayıtları dışarıda bırakacağını hesaplayın. Her mağaza için tek bir yeterli aralık ilan etmek yerine işletmenizin kabul edebileceği boşluğu yazın. Planlanan saat kadar son başarılı yedeğin gerçek zamanını da kontrol edin. Çalışması beklenen ama hata veren bir görev, yeni bir kurtarma noktası oluşturmuş sayılmaz.

Geri yükleme denemesini canlı mağazayı etkilemeyen ayrı bir ortamda teknik sorumluya yaptırın. Önce yedeğin açıldığını, ardından örnek ürün, görsel ve sipariş kayıtlarının beklenen durumda bulunduğunu kontrol edin. Deneme ortamının gerçek müşteriye bildirim veya dış sisteme işlem göndermesini önleyecek ayarları kontrol listesine alın. Ne zaman başladığınızı ve kontrollerin ne zaman bittiğini kaydedin. Geri döndüğünüz tarihten sonra oluşan siparişleri nereden karşılaştıracağınızı da belirleyin. Canlı mağazaya eski kayıtları yazmadan önce bu aradaki işlemlerin nasıl korunacağını kararlaştırın. Yedek kopya erişimlerini işin gerektirdiği kişilerle sınırlandırın; müşteri bilgilerinin bulunduğu dosyaları herkese açık bir bağlantıya koymayın.

Özgün örnek: yedek zamanı ve açıkta kalan kayıtlar

Tamamı kurgusal bir mağazada son başarılı yedek 09.00’da alınmış, inceleme gerektiren sorun 12.00’de fark edilmiş olsun. Aradaki boşluk 3 saattir. Ayrı işlem listesinde bu döneme ait 12 sipariş bulunduğunu varsayın. Bunların 9’u başka kayıtlarla karşılaştırılmış, 3’ü henüz doğrulanmamıştır. Doğrulanan pay 9 / 12 × 100 = %75, bekleyen pay 3 / 12 × 100 = %25 olur. Bunlar kaybolan sipariş oranları değildir; örnekteki karşılaştırma işinin durumunu gösterir. Eski yedekte görünmeyen yeni işlemleri kayıp diye işaretlemeden önce bu listedeki kimliklerle araştırın. Yedeğin zamanı ile sorunun başladığı zamanın da farklı olabileceğini kaydedin.

Kurguda ayrı ortamda geri yükleme 13.00’te başlasın, kayıt kontrolleri 15.00’te bitsin. Bu denemenin yükleme ve kontrol süresi 2 saattir. Bu sayı canlı mağazanın mutlaka 2 saatte açılacağına ilişkin hizmet garantisi değildir. Kalan üç sipariş de doğrulanırsa inceleme payı %100’e ulaşır ve bekleyen pay %0 olur. Yüzdelerdeki değişim dosyanın boyutunu veya yedek kalitesini ölçmez. İşletme kaydı olarak yedek zamanı, test süresi ve karşılaştırılan siparişleri birlikte tutun. Bir sonraki denemede aynı alanları doldurmak, hangi aşamanın uzadığını görmenizi sağlar. Gerçek bir kurtarma yapılmadan deneme sonucunu canlı işlem tamamlandı diye işaretlemeyin.

05 · Örnek

Örnek: Yedekten sonraki siparişlerin karşılaştırılması

Kurguda son yedek 09.00, sorun tespiti 12.00’dedir. Aradaki 12 siparişin 9’u doğrulanmış, 3’ü beklemektedir.

12.00 − 09.00 = 3 saat boşluğu bulun.
9 / 12 × 100 = %75 doğrulanmış payı hesaplayın.
3 / 12 × 100 = %25 bekleyen payı hesaplayın.
13.00–15.00 ayrı ortam denemesini 2 saat olarak kaydedin.
Üç kayıt da doğrulanınca %100 kontrol ve %0 bekleyen sonucu yazın.

Sonuç

3 saatlik yedek boşluğu, 2 saatlik deneme süresi ve %100’e çıkan kayıt kontrolü ayrı ölçümlerdir.

06 · Fark

Site yedekleme ile karıştırılan kavramlar

Site yedekleme ≠ CSV dışa aktarma

Belirli kayıtları dosyaya alır; her kaydın aynı yolla mağazaya geri alınabildiği varsayılmaz.

Site yedekleme ≠ İçerik sürümü

Bir sayfa değişikliğini geri alabilir; dosya ve sipariş verilerinin bütününü kapsayan yedekle aynı kapsamda değildir.

Site yedekleme ≠ Geri yükleme

Saklanan kopyanın yeniden kullanılmasıdır; yedek dosyasının oluşturulmasından sonra ayrıca sınanır.

07 · Satıcı için

Satıcı ne yapmalı?

Yedeklenen dosya, veri ve ayarların kapsamını listeleyin.
Son başarılı yedeğin zamanını kontrol edin.
Farklı konumdaki kopyaların erişimini belirleyin.
Ayrı ortamda geri yükleme ve kayıt kontrolü yaptırın.
Yedekten sonra oluşan siparişleri karşılaştırın.
Test süresi ve eksikleri kaydedip planı güncelleyin.

08 · Devamı

İlgili rehberler

09 · Sık sorulanlar

Site yedekleme hakkında sık sorulanlar

Sadece dosyaları indirmek tam yedek midir?

Tipik WordPress kurulumunda veritabanı dosya klasöründen ayrıdır. Dosyalarla veritabanının kapsamını birlikte kontrol edin.

WordPress XML çıktısı bütün WooCommerce kayıtlarını içerir mi?

WooCommerce belgesine göre içerik XML çıktısı sipariş, ürün ve mağaza ayar tablolarının tamamını içermez; veritabanı yedeği gerekir.

Shopify sipariş CSV dosyası panelden geri yüklenebilir mi?

Shopify belgesi siparişlerin yönetim panelinden içe aktarılamadığını açıklar. Geri kullanım yolu dışa aktarmadan önce öğrenilmelidir.

Her mağaza için günlük yedek yeterli midir?

Yedek aralığını veri değişimi ve işletmenizin kabul edeceği kayıt boşluğuna göre belirleyin. Son başarılı yedeğin zamanını izleyin.

Örnekte %75 neyi ölçer?

12 yeni siparişin 9’unun karşılaştırılıp doğrulandığını ölçer; kayıp veri veya yedek kalite oranı değildir.